Polana Jaworzyna Kamienicka

Polana Jaworzyna Kamienicka (zwana też po prostu Jaworzyną) to polana na północno-wschodnim stoku Jaworzyny Kamienickiej (1288 m) — drugiego co do wysokości szczytu Gorców i najwyższego szczytu Gorczańskiego Parku Narodowego. Leży na wysokości 1190–1265 m n.p.m. i uchodzi za jedną z najpiękniejszych gorczańskich polan. Jej stok opada do głębokiej doliny potoku Kamienica między Gorcem a Kudłoniem, a grzbietem biegnie granica wsi Ochotnica Górna i Szczawa.

Polanę od dawna wypasano. Jej najsłynniejszym gospodarzem był Tomasz Chlipała ze Szczawy, zwany Bulandą (ok. 1830–1912/1913) — najbardziej znany baca gorczański, którego Kazimierz Sosnowski nazywał „górzańskim Sabałą”. Przez ponad 50 lat wypasał tu owce i woły — nawet do 800 owiec — a słynął też jako znachor: nastawiał kości, leczył ludzi i zwierzęta, a przychodzili do niego nawet mieszkańcy Krakowa i Warszawy. Z datków za leczenie Bulanda ufundował dwie kapliczki. Jedna z nich, Kapliczka Bulandy z 1904 roku w górnym rogu polany, jest najstarszym zabytkiem sakralnym na terenie parku; w 1996 roku odnowili ją pracownicy GPN wraz ze spadkobiercą Chlipały.

Z kapliczką wiąże się wiele podań: według jednego Bulanda ujrzał we śnie dusze grzeszników błądzące po górach, które nie mają gdzie przyklęknąć przed poświęconym miejscem; według innego o kapliczkę poprosiła go we śnie zmarła córka; według trzeciego pod kapliczką ukryto zbójnicki skarb lub jego czarodziejską księgę, strzeżone przez żmije. Na zachodnim skraju polany znajduje się szczelinowa jaskinia Zbójnicka Jama, według podań kryjówka zbójników. Po zaprzestaniu wypasu polana zaczęła zarastać borówką, malinami i pojedynczymi drzewami, dlatego park co roku ją wykasza. Rosną tu żyworodna forma wiechliny alpejskiej, kuklik górski i urdzik karpacki, spotkać można siwerniaka, jarząbka, a nawet głuszca.

Co zobaczyć i co robić

• Kapliczkę Bulandy z ławkami w górnym rogu polany.
• Panoramę Beskidu Sądeckiego i Wyspowego oraz pobliskiego Kudłonia i Gorca z ich polanami; obok stoi tablica z opisem szczytów.
• Zbójnicką Jamę — ok. 15 minut żółtą ścieżką od kapliczki przez las (druga pod względem długości jaskinia Gorców; bez sprzętu nie wchodź do środka).
• Ścieżkę przyrodniczą parku, biegnącą przez polanę.

Jak dojść

Najwygodniej dojść od strony Turbacza: od schroniska na Turbaczu czerwonym szlakiem przez Halę Długą na Polanę Gabrowską, a dalej zielonym przez Trzy Kopce — według mapy mapa-turystyczna.pl ok. 1 godz. 10 min. Ten zielony szlak, Grywałd – Polana Gabrowska, przechodzi przez polanę i prowadzi dalej na wschód, na Przysłop i Gorc: z polany na Przysłop Dolny to 1 godz. 10 min. Z Lubomierza-Rzek można podejść Doliną Kamienicy obok Papieżówki: zejście stąd do Papieżówki zajmuje ok. 2 godz., podejście dłużej. Czerwony Główny Szlak Beskidzki biegnie kilometr dalej, przez Polanę Gabrowską. Wszystkie dojścia to górskie ścieżki o średniej trudności; spacer od Turbacza jest w zasięgu rodzin, które już chodzą po górach.

Sezon i bezpieczeństwo

Polana leży w Gorczańskim Parku Narodowym: według stanu na październik 2026 roku bilet kosztuje 10 zł (ulgowy 5 zł) na dzień, można go kupić na eparki.pl i w punktach sprzedaży. Park zaleca wędrówki od świtu do zmierzchu, drony bez zgody dyrektora są zakazane, a psy można wprowadzać tylko na wyznaczone szlaki. Płaski wierzchołek Jaworzyny jest miejscami podmokły, a we mgle łatwo zgubić ścieżkę na polanie; nie schodź ze szlaków, by nie wydeptywać łąk. Numer GOPR to 985 lub 601 100 300.

W pobliżu

Na zachód grzbietem leży Hala Długa pod Turbaczem z bacówką i wypasem kulturowym, a na południe i wschód widać polany Kudłonia i Gorca.

Oficjalna strona: gpn.gov.pl

Zdjęcia: Jakub Hałun, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons; Jerzy Opioła, CC BY-SA 3.0, Wikimedia Commons; Wojtek J.Gubała, CC BY-SA 3.0 pl, Wikimedia Commons.