Okrąglik

Okrąglik (słow. Kruhliak) to szczyt o wysokości ok. 1101 m w paśmie granicznym Bieszczadów Zachodnich, na granicy Polski i Słowacji (słowacka część gór to Bukovské vrchy). Leży w głównym grzbiecie Karpat pomiędzy Rypami na zachodzie a Płaszą na wschodzie, na wschód od Ruskiego Siodła. Okrąglik jest zwornikiem: na północny zachód, w stronę Cisnej, odchodzi od niego grzbiet Jasła, a kilkaset metrów na południowy wschód znajduje się drugi zwornik, gdzie zaczyna się grzbiet kulminujący w Fereczatej.

Polska część należy do gminy Cisna (powiat leski, województwo podkarpackie), słowacka — do katastru Stakčína w powiecie Snina, nad nieistniejącą wsią Ruské. Wody ze stoków południowych spływają Kuzmovskim Potokiem do Cirochy w dorzeczu Laborca, ze wschodnich — potokiem Bystry do Wetlinki, a z zachodnich — Roztoczką do Solinki w dorzeczu Wisły.

Jak dojść / szlaki

Na Okrągliku zbiega się kilka szlaków. Od strony polskiej (czasy według polskiej Wikipedii):

• czerwony Główny Szlak Beskidzki — ze wsi Smerek przez Fereczatą 3 godz. 15 min (w dół 2 godz. 30 min), z Cisnej przez Małe Jasło i Jasło 4 godz. (w dół 3 godz.), z Jasła tylko 30 min;
• niebieski szlak Biała – Grybów — z Przełęczy nad Roztokami Górnymi 1 godz. 40 min (w dół 1 godz.), z Riabej Skały grzbietem 3 godz. 30 min.

Po stronie słowackiej przez szczyt biegnie czerwona Magistrala Wschodniokarpacka. Najłatwiejsze wejście prowadzi z Runiny: niebieskim szlakiem na siodło pod Ďurkovcem, dalej czerwonym przez Płaszę (ok. 4 godz. 45 min), albo przez nieistniejącą wieś Ruské i Ruskie Siodło (ok. 4 godz. 50 min).

Co widać ze szczytu

Sam wierzchołek jest w większości zalesiony, ale daje dobry widok na stronę słowacką — w Kotlinę Ruską. Z odsłoniętych miejsc na grzbiecie widać szczyty Bukovskich vrchów, Góry Slańskie i Wyhorlat, polskie Bieszczady i Karpaty ukraińskie. Pełną panoramę na wszystkie strony daje sąsiednie Jasło, oddalone od Okrąglika o ok. 25–30 minut marszu.

Przyroda i historia

Według polskiej Wikipedii podawana na mapach wysokość 1101 m odnosi się do węzła szlaków na granicy, leżącego poniżej szczytu; właściwy wierzchołek znajduje się w Polsce, tuż przy granicy, i ma ok. 1106 m. Z rzadkich w Polsce roślin stwierdzono tu ciemiernika czerwonawego (Helleborus purpurascens). Polska część leży w Ciśniańsko-Wetlińskim Parku Krajobrazowym, słowacka — w Parku Narodowym Połoniny i w obszarze Natura 2000 „Bukovské vrchy”. Według słowackiej Wikipedii okolica jest najciemniejszym pod względem zanieczyszczenia światłem rejonem Słowacji i powstał tu pierwszy w kraju park ciemnego nieba „Poloniny”.

Okrąglik bywa przywoływany z powodu dość tajemniczej katastrofy samolotu bojowego w czasie II wojny światowej.

Bezpieczeństwo, sezon i zasady

Szlaki nie mają trudnych odcinków, ale to długie przejścia odludnym, zalesionym grzbietem, daleko od miejscowości: zaplanuj czas i zabierz zapas wody. Zimą zalega tu głęboki śnieg. Granica ze Słowacją jest wewnętrzną granicą Schengen: przejście znakowanymi szlakami jest dozwolone, ale miej przy sobie dokument tożsamości. Po stronie słowackiej (PN Połoniny) nie schodź ze szlaków. Po polskiej stronie pomocy udziela Grupa Bieszczadzka GOPR: 985 lub +48 601 100 300; po słowackiej — HZS: 18 300 (+421 18 300). Numer alarmowy — 112.

Zdjęcia: Milan Bališin, CC BY-SA 4.0; Milan Bališin, CC BY-SA 4.0; Milan Bališin, CC BY-SA 4.0; Milan Bališin, CC BY-SA 4.0; Milan Bališin, CC BY-SA 4.0; Milan Bališin, CC BY-SA 4.0 — Wikimedia Commons.