Wielkie Solisko

2 412 m Wielkie Solisko, Szczyrbskie Jezioro

Wielkie Solisko (słow. Veľké Solisko) to szczyt o wysokości 2412 m n.p.m. w słowackich Tatrach Wysokich, najwyższa kulminacja Grani Soliska. Ta boczna grań odchodzi na południe od Furkotu w odnodze Krywania i oddziela dwie doliny — Młynicką na wschodzie i Furkotną na zachodzie. Góra wznosi się nad Szczyrbskim Jeziorem, do którego jest w linii prostej około 5,7 km na południe, a do Popradu około 20 km. Wierzchołek wieńczy dwumetrowy blok skalny w kształcie grzyba, dobrze widoczny na tle nieba. Grań Soliska leży dokładnie na dziale wodnym dwóch mórz: zachodnie stoki należą przez Furkotny Potok, Wag i Dunaj do zlewiska Morza Czarnego, wschodnie przez Młynicę, Poprad, Dunajec i Wisłę — do Bałtyku.

Jak dojść / szlaki

Na szczyt nie prowadzi żaden znakowany szlak turystyczny. Wielkie Solisko leży w Tatrzańskim Parku Narodowym (TANAP) oraz w narodowych rezerwatach przyrody Dolina Młynicka i Dolina Furkotna; poza szlakami można się poruszać wyłącznie z licencjonowanym przewodnikiem wysokogórskim (horský vodca) lub jako członek organizacji wspinaczkowych, zgodnie z przepisami parku. Opisane w przewodnikach drogi wspinaczkowe są stosunkowo łatwe — od 0+ do II w skali tatrzańskiej.

Turyści mogą zobaczyć górę z bliska ze szlaków znakowanych:

Żółtym szlakiem Dolina Młynicka – Bystra Ławka – Dolina Furkotna: przełączka Bystra Ławka (2315 m) leży zaledwie pół kilometra na północ od wierzchołka, a szlak obchodzi Grań Soliska z obu stron, obok stawów obu dolin.
Ze Szczyrbskiego Jeziora do Chaty pod Soliskiem kursuje kolej krzesełkowa (stacje około 2 km na południe od szczytu), a stamtąd znakowana ścieżka prowadzi na Skrajne Solisko (2117 m) — najprostszy sposób, by obejrzeć Grań Soliska od południa. To wyjście jest dozwolone także zimą.

Co widać ze szczytu

Według słowackiej Wikipedii skalisty wierzchołek daje widok dookolny: liczne szczyty i doliny Tatr Wysokich (na zachodzie Krywań, na północy Furkot i Hruby Wierch, na wschodzie Rysy i Szatan), a dalej Góry Wołowskie, Kras Spisko-Gemerski, Kozie Grzbiety, Niżne Tatry, Wielką Fatrę i część Beskidów Orawskich. Pod szczytem leżą stawy: na zachodzie Wielkie Furkotne Stawy (Wahlenbergowe), na północnym zachodzie Capi Staw, na wschodzie Niżni Kozi Staw.

Przyroda i historia

Zachodnia ściana o wysokości około 200 m opada ku Wyżniemu Wielkiemu Furkotnemu Stawowi, a rozległa, mało stroma ściana wschodnia, licząca około 300 m żeber i żlebów, schodzi do Doliny Młynickiej. Na stokach licznie rośnie jaskier karłowaty. Nazwa pochodzi najpewniej od miejsca u stóp Skrajnego Soliska, gdzie pasterze wykładali sól dla owiec i krów; kartografowie, nie znając miejscowych realiów, przenieśli ją najpierw na całą grań, a potem na poszczególne szczyty. Inna hipoteza wywodzi nazwę od dawnego niemieckiego słowa związanego z wydobyciem rudy. Jeszcze niedawno nazwą Wielkie Solisko obejmowano też sąsiednie Pośrednie Solisko, uważane za jego boczny wierzchołek. Wysokość podawana w źródłach waha się od 2404 do 2414 m.

Pierwszego odnotowanego wejścia dokonali 19 lipca 1903 roku Karol Englisch i przewodnik Paul Spitzkopf senior — z Doliny Furkotnej; Englisch nazwał szczyt Annaspitze, ale nazwa się nie przyjęła. Pierwsze wejście zimowe: Gyula Hefty i Lajos Rokfalusy, styczeń 1912 roku.

Bezpieczeństwo, sezon i przepisy

Wysokogórskie szlaki TANAP, w tym żółty przez Bystrą Ławkę, są zamknięte od 1 listopada do 31 maja (wyjątkiem jest m.in. wyjście na Skrajne Solisko). Nawet latem w przełączkach i żlebach może leżeć śnieg, a pogoda w Tatrach zmienia się w ciągu minut; granie są niebezpieczne podczas burzy. Nie próbuj wchodzić na szczyt samodzielnie poza szlakami — to złamanie przepisów parku i realne ryzyko.

Wolno chodzić tylko szlakami znakowanymi; na sam szczyt — wyłącznie z przewodnikiem.
Numery alarmowe na Słowacji: Horská záchranná služba HZS 18 300 (z zagranicznego telefonu +421 18 300) oraz 112.

Ciekawostki

Skalny „grzyb” na wierzchołku, wysoki na około 2 m, to jeden z najbardziej charakterystycznych elementów sylwetki Grani Soliska.
Grań Soliska stanowi granicę dwóch narodowych rezerwatów przyrody — Doliny Młynickiej i Doliny Furkotnej.

Zdjęcia: Adam Opioła, CC BY-SA 4.0; Adam Opioła, CC BY-SA 4.0; Rafał Kozubek, CC BY-SA 4.0; Rafał Kozubek, CC BY-SA 4.0; Rafał Kozubek, CC BY-SA 4.0; Jakub Hałun, CC BY-SA 4.0 — Wikimedia Commons.

Jak dojechać z Ukrainy

Przejścia graniczne

Użhorod – Vyšné Nemecké — drogowe, całodobowo
Mały Bereźny – Ubľa — drogowe, całodobowo Dla aut osobowych i autobusów; odprawy pieszych ukraińska straż graniczna nie potwierdza, ciężarówki do 3,5 t.
Małe Selmeńce – Veľké Slemence (pieszy) — piesze, 09:00–21:00 czasu kijowskiego Tylko piesi i rowerzyści; bez dalszego transportu niewygodne w drodze w Tatry.
Czop – Čierna nad Tisou (kolejowe) — kolejowe, całodobowo

Samochodem

Użhorod – Poprad ≈195 km, ≈2 h 55 min bez kolejek: przejście Użhorod – Vyšné Nemecké → I/19 przez Sobrance i Michalovce → Koszyce → autostrada D1 przez Preszów → Poprad (do Liptowskiego Mikułasza jeszcze ≈56 km D1, razem ≈249 km). Koszyce – Poprad ≈112 km. Na D1 wymagana e-winieta (eznamka.sk). Ciekawostka: ze Lwowa do Popradu najszybciej przez Polskę — Krakowiec – A4 – Kraków – Zakopane – Łysa Polana ≈468 km (≈5 h 50 min); przez Użok i Mały Bereźny ≈419 km, ale wolniej (≈6 h 40 min). Zakopane – Poprad ≈69 km, Zakopane – Liptowski Mikułasz ≈80 km.

Sprawdzono 23.10.2026; godziny pracy przejść i rozkłady się zmieniają — sprawdź przed podróżą.