Veľký Inovec

Veľký Inovec (pol. Wielki Inowiec) to najwyższy szczyt grupy górskiej Hroński Inowiec (Pohronský Inovec) na Słowacji, o wysokości 900 m. Leży w centralnej części gór, w ich głównym grzbiecie, w kraju nitrzańskim, w powiecie Zlaté Moravce, w katastrze wsi Tekovské Nemce. Od 1992 r. wierzchołek jest pomnikiem przyrody: tworzy go skalna pozostałość dawnego andezytowego strumienia lawowego. Najbliższe wsie w linii prostej to Orovnica (ok. 4,5 km), Veľká Lehota (5 km), Tekovská Breznica i Tekovské Nemce (po 6 km).

Szczyt tworzy rozległe spłaszczenie grzbietu na wysokości 860–880 m, wydłużone z północy na południe i zwieńczone w części południowej andezytowym masywem skalnym. Na zachodzie, za płytką Inoveckým sedlem, wznosi się Malý Inovec (870 m), na północnym wschodzie Zámčisko (770 m), a na południowym wschodzie Stavanský vrch (771 m). Stoki północne odwadniają dopływy Żitawy, resztę masywu – dopływy Hronu. Góra jest w większości zalesiona.

Jak dojść / szlaki

Na szczyt prowadzą znakowane szlaki z wielu okolicznych miejscowości. Węzeł szlaków leży na północny zachód od wierzchołka, nieco poniżej schroniska na Veľkim Inovcu; stamtąd na szczyt wiedzie krótki znakowany łącznik.

• Szlak czerwony – dalekobieżna Rudná magistrála: z Novej Bani (Bukovina) przez Loksovą lúkę, ok. 2 h, lub ze Zlatych Moraviec przez Obycké lúky.
• Szlak niebieski – z Veľkiej Lehoty przez Inovecké sedlo, ok. 1:45 h.
• Szlaki ze Starej Huty i z Tekovskich Niemiec (przez rozdroże Breziny nad Obycami).
• W pobliżu wierzchołka przebiega też Droga św. Jakuba, etap Nová Baňa – Hronský Beňadik.

Co widać ze szczytu

Z samego wierzchołka widoki są ograniczone. Taras przed schroniskiem otwiera widok na region Tekov – falistą Pohronską pahorkatinę ze wsiami, gajami, polami i rzeką Hron. Dzięki wysokości i położeniu nad Niziną Naddunajską niewielkie polany dają ciekawe widoki: fragmentarycznie widać Vtáčnik, Małą i Wielką Fatrę, Niżne Tatry, Góry Szczawnickie, szczyt Inovec, południową część Gór Strażowskich, a na południu część Niziny Naddunajskiej. Przy bardzo dobrej widoczności można dostrzec nawet węgierski Ostrzyhom nad Dunajem i góry północnych Węgier.

Przyroda i historia

Hroński Inowiec to góry wulkaniczne, a Veľký Inovec zbudowany jest z andezytu. Skalne ścianki wierzchołkowego spiętrzenia – pozostałość strumienia lawowego – są ciekawym terenem dla wspinaczki skałkowej. Wierzchołek i południowa część góry należą do pomnika przyrody Veľký Inovec.

Bezpieczeństwo, sezon i zasady

Góra nie jest wysoka, ale szlaki są długie i leśne; zimą trzeba liczyć się ze śniegiem i oblodzeniem. Uważaj przy skalnych ściankach i nie schodź ze ścieżek w obrębie pomnika przyrody. Słowackie pogotowie górskie (HZS): 18 300 (+421 18 300); numer alarmowy 112.

Ciekawostki

• W pobliżu wierzchołka spotykają się Rudná magistrála i Droga św. Jakuba.
• Wierzchołek jest pomnikiem przyrody od 1992 r.

Zdjęcia: Titlak, CC BY 3.0; Titlak, CC BY 3.0; Titlak, CC BY 3.0 — Wikimedia Commons.