Taniawa

Taniawa to wieś w radzie miasta Bolekhiv w obwodzie iwanofrankowskim. Znajduje się na wschodzie obwodu iwanofrankowskiego w regionie karpackim, w dolnym biegu rzeki Żyżawy. Wieś była znana z pozyskiwania drewna opałowego dla miast Stryj i Bolekhiv. Od początku XX wieku miejscowość stała się znana w całej Galicji ze względu na odkryte złoża ropy naftowej, które były tu wypompowywane (później miejscowość została nazwana na cześć całego pola naftowego i gazowego o powierzchni setek km2). W czasie II wojny światowej i wiele lat później wieś okryła się złą sławą: najpierw w lesie nieopodal wsi niemieccy najeźdźcy wymordowali Hebrajczyków, mieszkańców miast Bolekhiv i Stryi, a wkrótce po wojnie większość mieszkańców wsi Taniawa została deportowana na Syberię przez członków partii radzieckiej (za współpracę z UPA).

Wieś Taniawa znajduje się na granicy obwodów lwowskiego i iwanofrankowskiego, u podnóża Beskidu Karpackiego, w pobliżu pasma górskiego Hrabnyk (662 m n.p.m.). Wieś leży w dolnym biegu potoku Żyżawa, który bierze swój początek 4 km w górę grzbietu górskiego. Taniawa znajduje się niedaleko miasta Bolekhiv (5 kilometrów na północny wschód od centrum miasta) i graniczy z miejscowościami w obwodzie lwowskim: Wierchnia Łukowica i Horiszne (na północy), Rozgircze (na zachodzie), Smolany (na wschodzie) i Tysove, w obwodzie iwanofrankowskim, po drugiej stronie pasma górskiego (na południowym wschodzie). Mieszkając na terenach podgórskich, większość mieszkańców wsi pracuje w swoich gospodarstwach rolnych i leśnictwie, a także ma możliwość pracy w przedsiębiorstwach w Bolekhivie.

W ciągu swojego długiego istnienia wieś Taniawa odcisnęła wyraźne piętno na historii regionu. Mijają lata, dziesięciolecia, stulecia, a Pani Historia wciąż wyciąga z kufra zapomniane i nieznane wydarzenia z przeszłości. Jednym z takich wydarzeń dla mieszkańców Taniawy (i całego regionu) była powietrzna operacja zwiadowcza z 1950 roku, kiedy to 4 bojowników o wolną Ukrainę poświęciło się dla dobra przyszłych pokoleń. I pomimo tego, że nalot pod Taniawą został zdemaskowany, jego echo odbiło się w późniejszych wydarzeniach historycznych wsi Taniawa i zapisało się w pamięci jej mieszkańców swoim poświęceniem i historyczną dalekowzrocznością.

Taniava to wieś, która miała i nadal ma znaczący potencjał gospodarczy i surowcowy. Przez pierwsze stulecia po założeniu wsi jej mieszkańcy zajmowali się wyłącznie rolnictwem, odzyskując swoje połacie pól z lasu - uprawiali pszenicę, żyto i warzywa. Zamożniejsi mieszkańcy zajmowali się również hodowlą zwierząt (krów, wołów, świń i owiec).

Od połowy XIX wieku mieszkańcy Tanwi mieli nowe źródło dochodu, co wiązało się z pierwszymi kiełkami gospodarczymi tamtych czasów. W regionie istniało duże zapotrzebowanie na drewno, którego wokół wsi było pod dostatkiem: dużo drewna wykorzystywano w warsztatach w pobliżu Stryja, w warzelni soli w Bolekhivie oraz w domach mieszkańców Stryja i Bolekhivu. W rezultacie miejscowi chłopi byli w stanie zarobić dodatkowe pieniądze, pozyskując drewno dla panów i dostarczając je do różnych części regionu, co częściowo poprawiło ich sytuację. W ten sposób przed I wojną światową chłopstwo małorolne, w którym najbogatszy właściciel miał tylko 12 morgów pola, było dobrze rozwinięte i zaczęło się odradzać: podstawą tego bogactwa były dochody z utworzonych arteli, z pracy w bolechowskich przedsiębiorstwach przemysłowych oraz z transportu opału z Taniawy do Stryja (średni zarobek z transportu jednego wagonu opału z Taniawy do Stryja wynosił 15 koron).

Wiek XX charakteryzował się większym wzrostem gospodarczym w Taniawie. Ze względu na swoje położenie geograficzne i dostępność niektórych zasobów naturalnych, wieś otrzymała impuls do rozwoju gospodarczego. Niestety, mieszkańcy wsi nie byli w stanie w pełni korzystać z dywidend z bogactwa środowiska i podglebia: najpierw rządzący Polacy i hebrajscy lichwiarze wykorzystali ich i zostawili ich prawie z niczym na początku XX wieku, a następnie sowieccy komisarze jeszcze bardziej wykorzystali mieszkańców wsi i podglebie Taniawy, pozostawiając przyszłym pokoleniom plamy ropy, wylesione lasy oraz wyczerpane łąki i pola.

Przed II wojną światową znów zaczęto mówić o Taniwie, a powodem było odkrycie "czarnego złota" - ropy naftowej. Jednak eksploatacja podglebia Tanyavy rozpoczęła się wiele lat później, a wioska stała się znana w całej Galicji, a nazwa całego pola naftowego i gazowego o powierzchni setek km2 została nadana wiosce (pole naftowe i gazowe Tanyava). Po prawie pół wieku bezwzględnej eksploatacji podglebia, mieszkańcy Tanyavy pozostali ze zniszczonymi studniami pompowymi i skażonymi obszarami leśnymi i polnymi.