Zapytaj przewodnika AI:

Zadni Staw Polski

Dolinka pod Kołem, Dolina Pięciu Stawów Polskich, Tatrzański Park Narodowy (wejście na szlak: Palenica Białczańska), Bukowina Tatrzańska, Polska

Zadni Staw Polski, czyli po prostu Zadni Staw, to polodowcowe jezioro w Tatrach Wysokich, najwyżej położony z dużych stawów Doliny Pięciu Stawów Polskich (Tatrzański Park Narodowy). Bywa też nazywany Stawem pod Kołem: leży w Dolince pod Kołem — górnym piętrze doliny, zawieszonym nad nią na progu skalnym wysokim na około 100 m. Nazwa dolinki pochodzi od dużego upłazu zwanego Kołem u podnóża Świnicy.

To owalne jezioro cyrkowe: jego misę na dnie kotła polodowcowego wyżłobił lodowiec. Lustro wody leży na wysokości 1890 m n.p.m. — to drugie najwyżej położone jezioro w Polsce, po maleńkim Zadnim Mnichowym Stawku. Powierzchnia wynosi 6,47 ha, głębokość 31,6 m. Misę zamyka rygiel skalny, na którym leży nietypowo skośnie ułożony wał moreny czołowej wysoki do 15 m. Nad wodą wznoszą się Zawratowa Turnia, Świnica, Walentkowy Wierch i Liptowskie Mury — graniczny grzbiet ze Słowacją. Na południowy wschód od stawu, pod Gładką Przełęczą, leży małe Wole Oko (1867 m); oba jeziora łączy potok, który często znika pod kamieniami.

Zadni Staw to jedno z najzimniejszych miejsc polskich Tatr: zimą tworzy się na nim lód rekordowej grubości — w 1938 r. sięgał 3,75 m. Wielkie bloki skalne (do 15 m średnicy) na wschodnim brzegu pochodzą z obrywów w masywie Kołowej Czuby u schyłku epoki lodowcowej: spadły na powierzchnię topniejącego lodowca i dlatego nie rozbiły się na mniejsze kawałki.

Co zobaczyć i co robić

  • Wysokogórski kocioł — ciemna woda wśród głazowisk, pod ścianami Świnicy i Zawratowej Turni; płaty śniegu często zalegają tu nawet latem.
  • Widok z góry — staw widać ze ścieżki na Zawrat, z Gładkiego Wierchu i ze Szpiglasowej Przełęczy: dobrze widoczna jest stamtąd owalna misa i wał morenowy.
  • Wole Oko — najmniejsze, okresowe jeziorko doliny, przez które zapewne „sześć” stawów nazwano „pięcioma”.

Jak dojść

Najpierw trzeba dojść do schroniska PTTK nad Przednim Stawem Polskim: z Palenicy Białczańskiej (990 m) drogą do Morskiego Oka 2,9 km do Wodogrzmotów Mickiewicza, dalej szlakiem zielonym Doliną Roztoki obok Wielkiej Siklawy (1 h 20 min do rozstaju) i szlakiem czarnym do schroniska (40 min). Od schroniska szlak niebieski na przełęcz Zawrat (2159 m) prowadzi obok Wielkiego Stawu Polskiego i przez Dolinkę pod Kołem, w której leży Zadni Staw; cały odcinek od schroniska na Zawrat to 1 h 40 min, w dół 1 h 30 min. To część trasy Przełęcz między Kopami – Zawrat – Schronisko w Dolinie Pięciu Stawów Polskich, którą można przejść z Doliny Gąsienicowej. Przewyższenie od Palenicy to około 900 m: długi dzień w wysokich górach tylko dla wytrwałych turystów, nie dla dzieci i wózków. Schodzenie ze szlaku nad sam brzeg jest w TPN zabronione — staw podziwiaj ze ścieżki.

Sezon i bezpieczeństwo

Bilet wstępu do TPN kosztuje 11 zł, ulgowy 5,50 zł, dzieci do 7 lat bezpłatnie; parking na Palenicy Białczańskiej tylko z e-biletem (online 36–75 zł), stan na październik 2026. Od 1 marca do 30 listopada obowiązuje zakaz poruszania się po szlakach od zmierzchu do świtu. W stawach nie wolno pływać ani się myć; psy, drony i namioty są w TPN zabronione. Najlepszy czas to lipiec–wrzesień. Według komunikatu z 26 października 2026 r. powyżej górnej granicy lasu leży świeży śnieg i występują oblodzenia. Zimą stoki Dolinki pod Kołem są lawiniaste, a wejście na Zawrat od strony Doliny Gąsienicowej ubezpieczają łańcuchy i klamry. Ratownictwo TOPR: 985 lub 601 100 300.

W pobliżu

Oficjalna strona: tpn.gov.pl

Zdjęcia: Opioła Jerzy, CC BY 2.5, Wikimedia Commons; Aawiosnaa, CC BY-SA 3.0, Wikimedia Commons; Jakub Hałun, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons; Aneta Pawska, CC BY-SA 3.0 pl, Wikimedia Commons; Opioła Jerzy, CC BY-SA 3.0, Wikimedia Commons; Rafał Kozubek, CC BY-SA 3.0, Wikimedia Commons.

Jak dojechać z Ukrainy

Przejścia graniczne

  • Krakowiec – Korczowa — drogowe, całodobowo
  • Szeginie – Medyka — drogowe, całodobowo Ukraińska straż graniczna nie potwierdza obecnie odprawy pieszych — sprawdź na dpsu.gov.ua przed podróżą.
  • Smolnica – Krościenko — drogowe, całodobowo
  • Hruszew – Budomierz — drogowe, całodobowo
  • Mościska – Przemyśl (kolejowe) — kolejowe, całodobowo

Samochodem

Lwów – Zakopane ≈421 km, ≈5 h 10 min bez kolejek na granicy. Trasa: M-10 Lwów – Krakowiec → przejście Krakowiec – Korczowa → autostrada A4 (Rzeszów – Tarnów – Kraków) → południowa obwodnica Krakowa → S7/DK7 → DK47 („zakopianka”) przez Nowy Targ → Zakopane. Odcinek A4 Katowice – Kraków (PPO Balice, Mysłowice) jest płatny, ale ta trasa z niego nie korzysta. Latem i w weekendy DK47 przy Zakopanem bywa zakorkowana.

Sprawdzono 23.10.2026; godziny pracy przejść i rozkłady się zmieniają — sprawdź przed podróżą.

Lokalizacja na mapie

Komentarze

Podziel się wrażeniamiZaloguj się, aby dodać komentarz lub zadać pytanie.Zaloguj sięZarejestruj się

Szlaki w pobliżu

Wszystkie szlaki

Ciekawe w pobliżu

Rzemiosło w pobliżu

Wszystkie miejsca rzemiosła