Smrdáky: uzdrowisko wody siarkowodorowej dla skóry

Smrdáky to niewielka wieś uzdrowiskowa na zachodzie Słowacji, na skraju Niziny Záhorskiej i pogórza Białych Karpat, około 7 km od Senicy i 80 km od Bratysławy. Nazwa pochodzi od zapachu: tutejsze źródła tak mocno pachną siarkowodorem, że sąsiedzi przezywali mieszkańców dawnej wsi Nová Ves (Villa Nova) „smrdákami” – śmierdzielami – i przezwisko stało się nazwą. To właśnie ta woda uczyniła Smrdáky jednym z najbardziej znanych w Europie uzdrowisk leczących choroby skóry. Pierwsza wzmianka o kąpielach pochodzi z urbarza z 1617 roku, w 1740 roku opisał je Matej Bel, a w 1763 roku lekarz Ján Gottmann wykonał pierwszą analizę wody. Pierwszy dom zdrojowy zbudował w latach 1832–1833 właściciel ziem wokół źródeł, nitrzański wicežupan Jozef Vietoris, a w 1839 roku obok stanął dwór dla jego rodziny. Dziś uzdrowisko należy do sieci Ensana.

Wody mineralne i surowce naturalne

Woda ze Smrdáków jest chlorkowo-wodorowęglanowa, wapniowa i hipotoniczna, a jej głównym składnikiem czynnym jest siarka w postaci wolnego i związanego siarkowodoru. Według operatora zawiera 680 mg siarkowodoru na litr i łącznie 3400 mg/l składników mineralnych, dlatego uchodzi za najbardziej stężoną wodę siarkową na Słowacji i w Europie Środkowej. Działa przeciwzapalnie, łagodzi świąd i ból oraz poprawia ukrwienie skóry. Drugim surowcem naturalnym jest lecznicze błoto siarkowe: powstaje, gdy woda siarczkowa przesącza się przez gleby lessowe, dojrzewa przez rok warstwami z wodą leczniczą, a przed zabiegiem nasyca się je wodą mineralną i podgrzewa do 45 °C. Błoto stygnie cztery razy wolniej niż woda i głęboko rozgrzewa tkanki, dlatego stosuje się je także przy stawach.

Co się leczy

Według uzdrowiska około 80 procent pacjentów przyjeżdża z atopowym zapaleniem skóry lub łuszczycą. Oficjalna lista wskazań obejmuje choroby skóry – łuszczycę, wyprysk atopowy, przewlekłe dermatozy, łojotokowe zapalenie skóry, świerzbiączkę, rybią łuskę, trądzik różowaty, stany po oparzeniach i poparzeniach chemicznych, trądzik i twardzinę – oraz choroby narządu ruchu: łuszczycowe i reumatoidalne zapalenie stawów, chorobę zwyrodnieniową stawów, kręgopochodny zespół bólowy i chorobę Bechterewa. Główne zabiegi to kąpiele w wodzie mineralnej, pełne i częściowe okłady z błota, masaż podwodny, kąpiele perełkowe, fototerapia, magnetoterapia i elektroterapia, masaże oraz gimnastyka lecznicza. Dla dzieci działa osobne uzdrowisko dziecięce Eva z nauką w miejscowej szkole. Leczenie zleca lekarz, a część zabiegów wymaga wcześniejszego badania.

Zabiegi dla odwiedzających

Uzdrowisko ma 39 kabin zabiegowych: 20 do indywidualnych kąpieli mineralnych, 10 do okładów z błota, gabinety masażu i fizjoterapii oraz pracownię fototerapii i lasera. W centrum regeneracji jest sauna fińska i wanna z hydromasażem, siłownia i sala sportowa. Zabiegi sprzedaje się także osobom, które nie leczą się w uzdrowisku: zapisy w dziale planowania zabiegów albo online, na miejscu trzeba być 20 minut wcześniej. Kąpiele mineralne i okłady wykonuje się po badaniu lekarskim ważnym sześć tygodni; saunę i wannę z hydromasażem można wykupić bez niego. Uzdrowisko oferuje też kompleksowe leczenie ambulatoryjne z trzema zabiegami dziennie.

Informacje praktyczne

Najłatwiej dojechać samochodem albo autobusem z Senicy, dokąd kursują pociągi i autobusy z Bratysławy i Trnawy. Część uzdrowiskowa jest zwarta: stary dom zdrojowy z pięciokolumnowym portykiem, domy zdrojowe Centrál, Vietoris i Morava oraz 16-hektarowy krajobrazowy park z XIX wieku z klasycystyczną kaplicą św. Jana Nepomucena (1831) i fontanną. Na wizytę z zabiegiem warto zarezerwować dwie–trzy godziny, a spacer po parku łatwo połączyć z wycieczką rowerową po Záhoriu – rowery wypożycza recepcja Centrálu. Przeciwwskazania to m.in. choroby ostre i zakaźne, ciąża, wyprysk mikrobiologiczny i niezagojone ubytki skóry. Przykładowe ceny podano w bloku z podsumowaniem.

W pobliżu: szlaki i inne uzdrowiska

Najbliższym długodystansowym szlakiem pieszym jest Záhorácka magistrála, prowadząca przez wzgórza i lasy Záhoria. Jeśli objeżdżasz słowackie uzdrowiska, kolejnym przystankiem są Piešťany: Wyspa Zdrojowa, błoto siarkowe i łaźnie termalne w dolinie Wagu.

Oficjalna strona: ensanahotels.com

Zdjęcia: Akul59, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons; ManseLubo, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons.