Ratusz, Wysznica

Malownicze miasteczko Vyzhnytsia ma taką gamę atrakcji, że nawet małe miasta w Europie mogą mu pozazdrościć, ponieważ ma skomplikowaną historię, zaczynając od najmniejszego miasta na Bukowinie.

Nazwa Vyzhnytsia pojawiła się w 1501 roku. Kojarzy się z ciężarem towarów, z wozami, z wiśniami, ale wraz z przybyciem Żydów do miasta nabrała nowego brzmienia. W końcu słowo "Vyzhnytsia" oznacza "wejście, otwarcie, bramę". W ten sposób starożytna nazwa stała się symbolem dobrej lokalizacji miasta na początku drogi do górzystego kraju karpackiego - pod Przełęczą Nimczycką i na drodze spływu drewna wzdłuż Czeremoszu do Prutu. Pod koniec XVIII wieku miasto było domem dla niesamowitej liczby Hucułów, Mołdawian i Polaków, którzy utworzyli "karpacki" dialekt języka ukraińskiego.

W centrum Wyżyna, na placu Rynok, znajduje się jeden z najważniejszych zabytków miasta - ratusz. Budynek pochodzi z początku XX wieku. Niewielki dwupiętrowy budynek jest centralnym punktem rozwoju bukowińskiego miasta.

Zanim rozpoczęto prace budowlane w Wyżynach, robotnicy pracowali w Wiedniu, Pradze, Krakowie i Kopenhadze, więc osada została zbudowana zgodnie ze schematem europejskiego miasta. Centrum tej bukowińskiej osady stanowił ratusz i przylegający do niego plac, który szybko przekształcił się w główny obszar handlowy w regionie, czyli rynek. Wkrótce główny plac w Wyżynach został nazwany Rynkiem. Stało się tak, ponieważ miejscowi zajmowali się handlem, a chłopi przynosili tu wyniki swojej pracy. Jednak nikogo to nie denerwowało. W końcu ten sam Rynek był centralnym punktem wielu europejskich miast, czy to w Bratysławie, Krakowie czy Helsinkach.

Jedyną cechą, która odróżniała plac w Wyżynach od europejskiego, była jego wielkość. Dziś jednak na tych terenach znajduje się park, pomniki i ścieżki spacerowe. Głównym budynkiem na placu jest ratusz, dwupiętrowy budynek w kształcie litery "P", utrzymany w klasycznym, umiarkowanym, funkcjonalnym stylu. Budynek zdobią nadbudówki, z których pięć imituje trzecie piętro oraz elegancka, ozdobna wieża sygnalizacyjna. Wieża ma osiem ścian i niczym średniowieczny rycerz pokryta jest blachą. Dziś ratusz jest pomalowany na jasnożółty kolor i chroniony przed warunkami atmosferycznymi metalowym dachem.

Zgodnie z przeznaczeniem, lokalne władze miasta "zagnieździły się" w winnickim ratuszu. W czasach Austro-Węgier pracował tu magistrat, w okresie rumuńskim obradowała Primeria, a w czasach ZUNR - władze powiatowe. Co ciekawe, od 1991 roku największy i najpiękniejszy budynek na Placu Ratuszowym zajmuje Skarb Państwa, a kilka lat temu został pozwany i przejęty przez sąd miejski.

Oczywiście atrakcje Wyżnicy nie kończą się na Ratuszu i Rynku, a wakacje w Karpatach gwarantują niezwykłe górskie krajobrazy i wspaniały wypoczynek pośród zapierającej dech w piersiach przyrody.

Miasto Vyzhnytsia znajduje się 70 km na zachód od Czerniowiec. Leży nad rzeką Czeremosz. Można tu dojechać samochodem podmiejskim i transportem kolejowym z centrum miasta lub prywatnym samochodem. Po mieście kursują autobusy wahadłowe, a plac Rynok jest punktem orientacyjnym dla turystów.

Obecnie na placu wokół ratusza znajduje się park miejski, ścieżki spacerowe i ławki. Przed ratuszem znajduje się pomnik słynnego posła do parlamentu austriackiego, przywódcy powstań ludowych w latach 1843-1849 - Łukiana Kobylicy. W parku otwarto miejski pomnik Tarasa Szewczenki.

Vyzhnytsia to małe karpackie miasteczko liczące zaledwie około 5 tysięcy mieszkańców. Jednak niesamowite piękno otaczających gór i lasów, stromy Czeremosz w połączeniu z oryginalną architekturą z czasów austriackich sprawiają, że jest to prawdziwy klejnot karpackiej części Bukowiny. Vyzhnytsia znajduje się u podnóża Karpat, na prawym brzegu burzliwego Czeremoszu, 70 km od regionalnego centrum Czerniowiec.

Pierwsza wzmianka o mieście pojawiła się w kronice mołdawskiej w 1501 roku. W latach 1514-1574 miasto znajdowało się pod panowaniem Turków. Do 1774 r. Wysznica podlegała Księstwu Mołdawii, a później Austro-Węgrom. Pod koniec XVIII wieku, wraz z początkiem rozwoju przemysłu drzewnego, Wysznica stała się ważnym punktem handlu drewnem. Po uregulowaniu koryta Czeremoszu (1790-1812) drewno i opał spławiano do Czerniowiec, a stamtąd polną drogą przez Bojany do Besarabii i na Podole.

Podczas I wojny światowej Wyżyny doznały straszliwych zniszczeń. Miasto kilkakrotnie przechodziło z rąk do rąk, w wyniku czego większość budynków zamieniła się w ruiny, a liczba mieszkańców spadła do 500 osób.

W 905 r. w Wyżnicy zorganizowano regionalną szkołę rzeźbiarstwa, tokarstwa i metalowych ozdób. Uczęszczało do niej 20 dzieci. Jej założycielami i nauczycielami byli znani huculscy rzeźbiarze: Wasyl Szczerbiak, Wasyl Dewdiuk, Marko Megedeniuk i Fedir Hnatiuk. Produkty szkoły szybko stały się znane daleko poza regionem.

W latach 1869-1872 pisarz Jurij Fedkowycz pracował jako inspektor szkół w obwodzie wysznickim. Ukraiński artysta, pisarz i działacz społeczny Korniło Ustianowycz (1839-1903) przez pewien czas mieszkał i zmarł w Wyżynach. Urodził się tu słynny polski artysta Juliusz Kosak (1824-1899), a polska artystka Anna Czartoryska spędziła tu dzieciństwo i młodość.

Miasto odwiedzili ukraińscy pisarze: Iwan Franko, Łesia Ukrainka, Wasyl Stefanyk, artysta Iwan Trusz i inne osobistości kultury. Społeczność miasta zawsze witała swoich ulubionych artystów z gościnnością i radością. 23 lipca 1901 r., na cześć przyjazdu Łesi Ukrainki, zorganizowano wielki koncert w największej sali koncertowej tamtych czasów.

Wysznica jest miejscem narodzin Ludowego Artysty Ukrainy Nazara Jaremczuka, tutaj narodził się zespół wokalno-instrumentalny Smerichka i zespół tańca ludowego Smerechyna, tutaj swoją karierę rozpoczął Wasyl Zinkewycz i wielu innych znanych artystów.

Do atrakcji turystycznych Wysznicy należą: drewniana cerkiew św. Dymitra (XIX w.); cerkiew św. Mikołaja (koniec XIX - początek XX w.); cerkiew Piotra i Pawła (XIX w.); synagoga (XVIII w,) (obecnie Pałac Kultury); stary dworzec kolejowy (czasy austriackie), ratusz miej ski (początek XX w.); dom-hotel Anny Moskwy-Hołoty (w swoim czasie odwiedzili go Łesia Ukrainka, Iwan Franko, Mychajło Kotsiubyński, Olha Kobylińska), posiadłość-muzeum Nazarija Jaremczuka, muzeum poezji M. Marfiwycza. Marfijewicza, muzeum Wyższej Szkoły Sztuki Stosowanej im. W. Szczerbaka (w jego zbiorach znajduje się ponad 600 eksponatów prac dyplomowych i najlepszych prac semestralnych: bluzki damskie, koszule męskie, serwetki, ręczniki, dywany, obrusy). Historię miasta i regionu można poznać, odwiedzając Muzeum Ludowe w Wyżynach. Vyzhnytsia jest słusznie uważana za centrum rzemiosła ludowego (hafciarstwo, produkcja dywanów, obróbka drewna, produkcja pisanek, wyroby inkrustowane).