Pałac książąt Rakoczych (Mukaczewo)

Pałac książąt Rakoczych (znany również jako Biały Pałac) to dawny pałac książąt Rakoczych z dynastii siedmiogrodzkiej, znajdujący się w mieście Mukaczewo (obwód zakarpacki).

Budowa jednopiętrowego barokowego pałacu rozpoczęła się w 1667 roku. Biały Pałac (lub Dom) otrzymał swoją nazwę ze względu na biały kolor fasady. Tyvodar Lehotskyi w swojej pracy "Monograph of the Berezkyi Komitat" (1881) podaje szczegółowy opis budynku: "Pierwotny pałac Rakoczego był jednopiętrowym budynkiem o wymiarach 26x19 metrów, z otwartym korytarzem o długości ponad 3 metrów. Zewnętrzne ściany były bielone, krawędzie pomalowane w szerokie czerwone kwadraty wielkości stopy. Okna były ozdobione kamiennymi ramami. Budynek ze sklepieniem krzyżowym był dostępny przez strych na siano. W dolnej części budynku z mocnym sklepieniem znajdowały się piwnice, kuchnie i pomieszczenia dla służby. Czworoboczny budynek pokryty był podwójnym dachem. Pałac był obszerny, stał pośrodku dziedzińca, otoczony oficynami, wokół których rozciągał się rozległy ogród. Pałac stanowił środkową część obecnego budynku".

W latach 1746-1747 parterowy budynek został przebudowany i znacznie rozbudowany według projektu słynnego niemieckiego architekta Johanna-Balthasara Neumanna. Była to dość skomplikowana przebudowa. Należało wykorzystać stare elementy zabudowy, dobudować kolejne piętro i nowy budynek z zachowaniem architektonicznych proporcji i symetrii. W ten sposób pałac uzyskał kształt litery U. Fasada ma dwa oryginalne okna i 5 zrekonstruowanych okien w stylu renesansowym. Do głównego wejścia prowadzą otwarte schody.

W XIX wieku zbudowano kolumnowy portal głównego wejścia wyrzeźbiony z kamienia Timpanogos. Pośrodku wejścia znajduje się dekoracja wazowa. Okna głównej fasady i sklepienia pomieszczeń pałacowych są ozdobione shuku (stiukiem). Wnętrza środkowego skrzydła budynku mają kopulaste sklepienie. Obecnie znajduje się tam 21 pokoi, 98 okien, 91 drzwi i 10 starożytnych pieców.

Na lewo od głównego wejścia, między dwoma oknami, znajduje się bogato oprawiona tablica ku czci Ferenca II Rakoczego, wzniesiona w 1911 r., która pozostała nienaruszona w czasach sowieckich.

Pałac został zbudowany przez książąt Rakoczych z dynastii siedmiogrodzkiej jako rezydencja miejska. Mieszkali tam do 1711 roku. Po stłumieniu wojny narodowowyzwoleńczej w latach 1703-1711, prowadzonej przez Ferenca Rakoczego II, pałac najpierw stał się własnością cesarza austriackiego, a następnie, w 1728 r., został przekazany wraz z rozległymi posiadłościami ziemskimi w prezencie niemieckiemu hrabiemu Schönborn-Buchheim. "Biały Pałac" był wykorzystywany do uroczystych przyjęć szlachty i zagranicznych ambasadorów.

W XIX wieku w pałacu mieściła się ekspozycja Muzeum Wiedzy Lokalnej w Mukaczewie, założonego przez słynnego zakarpackiego archeologa Tyvodara Lehotskyi'ego. Znajdowało się tu również biuro hrabiego Schönborna, w którym Lehotsky pracował jako prawnik.

W 1945 r., kiedy Zakarpacie stało się częścią radzieckiej Ukrainy, w pałacu mieściła się kwatera główna jednostki wojskowej Armii Radzieckiej. Później mieściła się w nim jedna z miejskich szkół średnich.

W 1979 r. w pałacu otwarto pierwszą na Zakarpaciu dziecięcą szkołę artystyczną imienia Mihálya Munkácsyego. W 1969 r. na jego cześć wzniesiono tablicę pamiątkową.

W czerwcu 1703 r. w pałacu przebywał Ferenc II Rakoczy. Uważa się, że to właśnie w tym domu napisał przemówienie do narodu węgierskiego, w którym wezwał masy do walki przeciwko Habsburgom. 28 czerwca w pobliżu pałacu doszło do bitwy między Kurucami a armią austriackiego generała Montecucciego. Niewyszkoleni i słabo uzbrojeni rebelianci nie byli w stanie stawić oporu Labańczykom i wycofali się. Ferenc II Rakoczy również opuścił miasto, wycofując się ponownie do Przełęczy Veretsky, aby przegrupować swoje siły.

W 1770 r. - cesarz Józef II, w 1852 r. - Józef Ferenc I, w 1882 r. - wybitny artysta Mihaly Munkácsy, honorowy obywatel miasta, pochodzący z Mukaczewa.