Monaster Solca: cerkiew Stefana Tomșy z lat 1612–1614
Monaster przywrócony po 236 latach
Monaster Świętych Apostołów Piotra i Pawła w miejscowości Solca (Mănăstirea Solca) to prawosławny klasztor z XVII wieku na południowej Bukowinie, w dolinie między Radowcami a Gura Humorului. Ufundował go hospodar mołdawski Stefan Tomșa II: budowę cerkwi rozpoczęto w 1612 roku i poświęcono ją w 1614 roku, a cele, dom przełożonego i mury z czterema wieżami ukończono w 1622 roku, podczas jego drugiego panowania. Świątynię poświęcił metropolita Anastazy Crimca, fundator pobliskiego monasteru Dragomirna. Tomșa planował Solkę jako rodową nekropolię, ale w 1623 roku stracił tron i zmarł na obczyźnie, więc nie został tu pochowany. Później monaster wspierali hospodarowie Miron Barnowski i Bazyli Lupu.
Po przyłączeniu Bukowiny do Austrii monaster zamknięto 29 kwietnia 1785 roku: mnichów wypędzono, jego dobra rozdzielono między monastery Putna, Sucevița, Dragomirna i św. Jana w Suczawie, a cerkiew stała się parafialną. W 1810 roku w klasztornych piwnicach urządzono magazyny browaru w Solce; w 1871 roku pożar zniszczył refektarz i cele. Z inicjatywy arcybiskupa Suczawy i Radowców Kalinika monaster odnowiono: 7 marca 2021 roku, 236 lat po zamknięciu, znów otrzymał przełożonego i wspólnotę zakonną utworzoną przez mnichów z Putny. Zespół ma status zabytku kategorii A — o znaczeniu narodowym i uniwersalnym.
Dlaczego warto
Solca to jedna z najwyższych cerkwi średniowiecznej Mołdawii: wieża wznosi się na 36 metrów, a według monasteru wyższa jest tylko Dragomirna (42 metry). Cerkiew nie ma zewnętrznych malowideł jak Voroneț czy Humor, ale jej smukła sylwetka, białe ściany z przyporami i kamienne portale z gotyckimi detalami pokazują architekturę mołdawską w czystej postaci. To spokojne miejsce, w którym wciąż czuć historię zamkniętego i odrodzonego monasteru: obok cerkwi zachowały się mury, piwnice i ruiny cel z 1622 roku. Solkę łatwo połączyć z malowaną cerkwią w Arbore oraz monasterami Humor i Voroneț.
Co zobaczyć
- Cerkiew Świętych Apostołów Piotra i Pawła z lat 1612–1614 — na planie trójliścia, w stylu mołdawskim z elementami gotyckimi i bizantyjskimi, z wysoką wieżą nad nawą.
- Kamienne portale i okna z gotyckim profilowaniem — charakterystyczny detal architektury mołdawskiej.
- Ikonostas z 1885 roku, malowany przez bukowińskiego artystę Epaminondę Bucevschiego.
- Płyty nagrobne Safty Abazy (1683) i wornika Andrieja Abazy (1707) oraz wielki pomianyk z lat 1664–1665.
- Mury, wieże, dzwonnicę, piwnice i ruiny cel z 1622 roku; monaster planuje odbudowę zespołu i muzeum, które ma zgromadzić rozproszone skarby Solki.
Informacje praktyczne
Adres: Strada Tomșa Vodă, Solca, okręg Suczawa. Od przejścia granicznego Porubne — Siret to około 55 km, od przejścia Krasnoilsk — Vicovu de Sus około 35 km; od Gura Humorului około 25 km. To czynny męski monaster Rumuńskiego Kościoła Prawosławnego. Według harmonogramu na oficjalnej stronie nabożeństwa poranne odbywają się codziennie o 6:30, a wieczorne o 17:30; w niedzielę o 8:30 Boska Liturgia. Monaster nie publikuje osobnych godzin zwiedzania ani opłat, więc sprawdź przed wyjazdem telefonicznie: +40 745 692 398 (stan na listopad 2026). Podczas nabożeństw zachowuj ciszę; zgodnie z prawosławnym zwyczajem przychodzi się w skromnym stroju (zakryte ramiona i kolana), kobiety z nakrytą głową. O możliwość fotografowania wewnątrz zapytaj na miejscu. Zwiedzanie trwa 30–45 minut.
W pobliżu
- Cerkiew we wsi Arbore — malowana świątynia UNESCO około 10 km dalej.
- Monaster Humor i monaster Voroneț — w okolicy Gura Humorului.
- Monaster Putna — miejsce pochówku Stefana Wielkiego.
- Kopalnia soli w Cacicy — około 15 km na wschód.
Oficjalna strona: manastireasolca.ro
Zdjęcia: Curcan ionel, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons; Cezar Suceveanu, CC BY 3.0, Wikimedia Commons.
Jak dojechać z Ukrainy
Przejścia graniczne
- Porubne – Siret — drogowe i piesze, całodobowo
- Diakiwci – Racovăț — drogowe i piesze, całodobowo Bez ruchu towarowego.
- Krasnoilsk – Vicovu de Sus — drogowe i piesze, 08:00–20:00 Tylko auta do 3,5 t i piesi; nie całodobowo.
- Sołotwyno – Sighetu Marmației — drogowe i piesze, całodobowo Tylko ruch osobowy: pojazdy do 3,5 t i do 9 miejsc, piesi.
- Diakowe – Halmeu — drogowe, całodobowo Brak odprawy pieszych.
Samochodem
Czerniowce – Câmpulung Moldovenesc ≈121 km, ≈2 h 12 min (przez Krasnoilsk – Vicovu de Sus); Iwano-Frankiwsk – Câmpulung Moldovenesc ≈239 km, ≈4 h 12 min (przez Krasnoilsk – Vicovu de Sus); Rachów – Câmpulung Moldovenesc ≈217 km, ≈4 h 35 min (przez Sołotwyno – Sighetu Marmației). Czas bez kolejek na granicy, nasze wyznaczanie trasy (GraphHopper, OSM).
Sprawdzono 03.11.2026; godziny pracy przejść i rozkłady się zmieniają — sprawdź przed podróżą.
Komentarze
Doświadczenia podróżnych: relacje, porady, pytania.
Nikt jeszcze tu nie pisał. Bądź pierwszy — Twoje doświadczenie pomoże innym.
Wideo 2
Redeschiderea Mănăstirii Solca și numirea primului stareț după 236 de aniMănăstirea Solca
Lokalizacja na mapie
Ciekawe w pobliżu
Rzemiosło i warsztatyCzarna ceramika z Marginei: pracownia rodziny MagopățMarginea12 km od „Monaster Solca: cerkiew Stefana Tomșy z lat 1612–1614”Czarna ceramika z Marginei: szóste pokolenie rodziny Magopăț Marginea to duża wieś w rumuńskiej części Bukowiny, między miastem Rădăuți a monasterem Sucevița.
CerkiewMonaster Humor: malowana cerkiew UNESCO z 1530 rokuMănăstirea Humorului12 km od „Monaster Solca: cerkiew Stefana Tomșy z lat 1612–1614”Monaster Humor (Mănăstirea Humor) stoi we wsi Mănăstirea Humorului, około 5 km na północ od miasta Gura Humorului na Bukowinie.
CerkiewMonaster Sucevița: malowana cerkiew UNESCO i murySuczawica12 km od „Monaster Solca: cerkiew Stefana Tomșy z lat 1612–1614”Monaster Sucevița (Mănăstirea Sucevița) stoi w dolinie rzeki o tej samej nazwie we wsi Sucevița, około 18 km od miasta Radowce (Rădăuți) na rumuńskiej Bukowinie.
