Kopa Kondracka

Kopa Kondracka (słow. Kondratova kopa) to szczyt o wysokości 2005 m w grani głównej Tatr, na granicy polsko-słowackiej. Należy do Czerwonych Wierchów w Tatrach Zachodnich i jest najniższym oraz najbardziej wysuniętym na wschód z czterech ich szczytów. Na zachodzie, za Małołącką Przełęczą, sąsiaduje z Małołączniakiem, na wschodzie, za Przełęczą pod Kopą Kondracką, z Suchym Wierchem Kondrackim, a na północ odchodzi grań przez Kondracką Przełęcz do Giewontu. Wznosi się nad trzema dolinami: polskimi Doliną Małej Łąki i Doliną Bystrej (jej górnym piętrem jest Dolina Kondratowa) oraz słowacką Doliną Cichą. Do Kuźnic w Zakopanem jest ok. 5 km, do centrum Zakopanego ok. 7 km. Szczyt leży w Tatrzańskim Parku Narodowym od strony polskiej i w TANAP od słowackiej; południowa część grzbietu należy do narodowego rezerwatu przyrody Dolina Cicha.

Jak dojść: szlaki

• Szlak żółty — od wylotu Doliny Małej Łąki (Zakopane) przez Kondracką Przełęcz na szczyt: ok. 4 h w górę i 3 h w dół.
• Czerwony szlak graniowy przez Czerwone Wierchy — z Doliny Kościeliskiej przez Ciemniak, Krzesanicę i Małołączniak (z Ciemniaka na Kopę Kondracką ok. 1:10 h) i dalej na wschód na Kasprowy Wierch (ok. 1:55 h). Na Kasprowy Wierch kursuje z Kuźnic kolej linowa, więc część przewyższenia można pokonać nią, a dalej iść granią.
• Z Doliny Kondratowej (schronisko na Hali Kondratowej) — na Kondracką Przełęcz, a dalej żółtym szlakiem na szczyt.
• Od strony słowackiej — szlakiem żółtym z Podbańskiej przez Dolinę Cichą i Suchą Przełęcz na Kasprowy Wierch, a stamtąd czerwonym granią. To znacznie dłuższe podejście.

Wejście którymkolwiek szlakiem jest technicznie łatwe. Szlaki czerwony i żółty na grani oznaczono dodatkowo drewnianymi tyczkami, które ułatwiają orientację zimą, gdy znaki przykrywa śnieg.

Co widać ze szczytu

Z kopulastego wierzchołka roztaczają się rozległe widoki, szczególnie na okazale prezentujące się stąd szczyty Tatr Wysokich. Źródła słowackie podają, że przy dobrej widoczności widać też część Niżnych Tatr, Beskid Orawski i pogórze po polskiej stronie. Pod szczytem na północy leży Dolina Kondratowa z masywem Giewontu, a na południu głęboka Dolina Cicha.

Przyroda i historia

Większa część masywu zbudowana jest ze skał osadowych — wapieni i dolomitów — z dobrze rozwiniętymi zjawiskami krasowymi; w północnym zboczu znajduje się m.in. Jaskinia Kondracka. Część szczytowa powyżej ok. 1930 m, podobnie jak pozostałe Czerwone Wierchy należące do wyspy krystalicznej Goryczkowej, pokryta jest czapą skał metamorficznych i alaskitów. Zbocza są trawiaste i łagodne, wierzchołek kopulasty. Dzięki różnorodnemu podłożu flora jest bogata: na granitowej czapie rosną rośliny granitolubne, niżej wapieniolubne. Sit skucina już w połowie lata nadaje stokom czerwone zabarwienie. Występują tu też rośliny bardzo rzadkie w Polsce, m.in. sybaldia rozesłana i przymiotno węgierskie.

Dawniej Kopę Kondracką wypasano aż pod wierzchołek: stoki wschodnie należały do Hali Kondratowej, zachodnie do Hali Mała Łąka. Była wtedy bardziej trawiasta, bo juhasi wycinali kosodrzewinę, a zarazem bardziej kamienista, bo nadmierny wypas powodował erozję płytkiej gleby. Po włączeniu do parku narodowego i zaprzestaniu wypasu stoki stopniowo zarastają kosodrzewiną. Pierwsze odnotowane wejście należy do Franciszka Herbicha (1832), choć pasterze i kłusownicy wchodzili tu znacznie wcześniej. Pierwsze wejście zimowe przypisuje się Karolowi Potkańskiemu, prawdopodobnie w 1894 r.

Bezpieczeństwo, sezon i przepisy

Kopa Kondracka to jeden z najczęściej odwiedzanych szczytów Tatr, a masowy ruch zostawił ślad: szlaki w rejonie Czerwonych Wierchów zamieniły się w kamienisto-piarżyste trakty szerokie nawet na kilkadziesiąt metrów, a turyści wydeptali dodatkowe ścieżki trawersujące szczyt. Nie schodź ze znakowanych szlaków — wymaga tego Tatrzański Park Narodowy i chroni to stoki przed erozją. Wstęp do TPN jest płatny; od 1 marca do 30 listopada obowiązuje zakaz poruszania się po szlakach od zmroku do świtu, a od 1 grudnia do końca lutego szlaki są zamknięte w godzinach 22:00–5:00. Słowackie podejście Doliną Cichą leży w TANAP, gdzie szlaki wysokogórskie są zamknięte od 1 listopada do 31 maja.

Łagodne stoki bywają zdradliwe: we mgle łatwo zabłądzić na szerokiej grani Czerwonych Wierchów, zwłaszcza przy zejściu w stronę Doliny Małej Łąki lub Doliny Cichej, a zimą pojawiają się lawiny i oblodzenie. Uważnie śledź prognozę pogody i ryzyko burz.

Numery alarmowe: TOPR 985 lub +48 601 100 300, numer ogólny 112; na Słowacji HZS 18 300 (+421 18 300).

Ciekawostki

• Kopa Kondracka jest najniższym z Czerwonych Wierchów, a zarazem jednym z najpopularniejszych szczytów Tatr.
• Wapienny szczyt ma „granitową czapę”: skały metamorficzne pokrywają tylko jego wierzchołek.
• Na szczycie od głównego szlaku graniowego odchodzi szlak żółty do Kondrackiej Przełęczy pod Giewontem.

Zdjęcia: Cybularny, CC0; Cybularny, CC0; Hubert Waguła, CC BY-SA 4.0; Opioła Jerzy, CC BY 2.5; Adrian Tync, CC BY-SA 4.0; Jerzy Opioła, CC BY-SA 4.0; Grazia Wrzos, CC BY-SA 4.0 — Wikimedia Commons.