Czarnostawiańska Siklawa

Czarnostawiańska Siklawa to kaskadowy wodospad w polskich Tatrach Wysokich, w Dolinie Rybiego Potoku na terenie Tatrzańskiego Parku Narodowego (TPN). Tworzy go Czarnostawiański Potok, który wypływa z Czarnego Stawu pod Rysami i uchodzi do Morskiego Oka. Czarny Staw leży na wysokości 1583 m, 188 m wyżej niż Morskie Oko, i jest zamknięty progiem skalnym z gładkich, wyszlifowanych przez lodowiec baranich łbów. Właśnie przez ten próg woda spada serią kaskad.

Wodospad ma dwa główne stopnie: górny tuż poniżej Czarnego Stawu, na wysokości ok. 1570 m, i dolny kilkadziesiąt metrów nad taflą Morskiego Oka, ok. 1460 m. Polska Wikipedia zaznacza, że Czarnostawiańską Siklawą nazywa się raz górne, raz dolne kaskady; angielska podaje łączną wysokość wodospadów na ok. 40 m. Nie jest to jedna wysoka struga jak Wielka Siklawa, lecz łańcuch białych strumieni spływających po granitowych płytach wśród kosodrzewiny.

Co zobaczyć i co robić

• Kaskady ze szlaku. Czerwony szlak nad Czarny Staw prowadzi nieco na zachód od potoku, więc wodospady dobrze widać podczas podejścia — mniej więcej w połowie drogi zostają po lewej stronie.
• Widok z góry. Z górnego progu otwiera się widok na misę Morskiego Oka, lasy Doliny Rybiego Potoku i granie nad nią.
• Inne wodospady kotła. Nad południowo-zachodnim brzegiem Morskiego Oka ze Spadów opada Dwoista Siklawa — w rzeczywistości dwa wodospady na odnogach Mnichowego Potoku, zimą zamieniające się w lodospady dla taterników. Wyżej, z progu Wyżniego Czarnostawiańskiego Kotła do Czarnego Stawu spada Dymiąca Woda — wąska struga o wysokości ok. 80–100 m, którą polska Wikipedia nazywa najwyższym wodospadem w Polsce; nazwa pochodzi od tego, że wiatr rozdmuchuje wodę i struga wygląda, jakby dymiła.
• Najlepsza pora — czerwiec i początek lata, gdy topnieje śnieg i wody jest najwięcej, oraz dni po dużych opadach.

Jak dojść

To prawdziwa wycieczka górska, choć po dobrze urządzonej ścieżce. Od parkingu na Palenicy Białczańskiej do schroniska PTTK nad Morskim Okiem prowadzi asfaltowa droga; TPN zaleca zaplanować na nią ok. 2,5 godziny w jedną stronę. Miejsca na oficjalnym parkingu TPN sprzedawane są online w cenie od 36 do 75 zł zależnie od sezonu (stan na październik 2026); w sezonie do Polany Włosienica kursują e-busy TPN, a wozy konne jeżdżą tylko do Wodogrzmotów Mickiewicza.

Od schroniska czerwony szlak Morskie Oko – Czarny Staw pod Rysami – Rysy obchodzi jezioro (25–30 minut; ścieżka Wokół Morskiego Oka) i kamiennymi schodami wspina się nad Czarny Staw. Według drogowskazów od schroniska nad Czarny Staw jest 50 minut w górę i 40 minut w dół. Podejście jest strome, ale bez łańcuchów, więc radzą sobie z nim dzieci przyzwyczajone do gór; weź wodę i ochronę przed słońcem — wyżej nie ma cienia.

Sezon i bezpieczeństwo

Wstęp do TPN jest płatny: według stanu na październik 2026 bilet kosztuje 11 zł, ulgowy 5,50 zł; można go kupić przy wejściu, online lub przez kody QR. Od 1 marca do 30 listopada w TPN obowiązuje zakaz poruszania się po szlakach od zmierzchu do świtu. Z psami do tej części parku wchodzić nie wolno, zakazane jest też schodzenie ze szlaku do potoku i kąpiel w jeziorach. Zimą szlak nad Czarny Staw jest zagrożony lawinami spadającymi z progów, dlatego TPN radzi wychodzić powyżej górnej granicy lasu tylko z doświadczeniem, sprzętem lawinowym, rakami i czekanem. TOPR: 601 100 300 lub 985.

W pobliżu

Znad Czarnego Stawu szlak prowadzi dalej na Rysy, najwyższy szczyt Polski; nad Morskim Okiem wznosi się Szpiglasowy Wierch, przez który można przejść do Doliny Pięciu Stawów Polskich z Przednim Stawem Polskim.

Zdjęcia: Guntars Mednis, CC BY-SA 3.0, Wikimedia Commons; Rafał Kozubek, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons; Marek Mróz, CC BY 4.0, Wikimedia Commons; Trybus, CC BY-SA 3.0 pl, Wikimedia Commons; Wisniowy, Public domain, Wikimedia Commons.