Wielicki Staw i Śląski Dom
Wielicki Staw (Velické pleso) to największe jezioro Doliny Wielickiej (Velická dolina) w Tatrach Wysokich, na wysokości 1663 m n.p.m., u stóp Gerlacha — najwyższego szczytu Tatr. Ma 2,24 ha powierzchni, wymiary około 350 na 90 m i około 4,5 m głębokości. Staw powstał po wycofaniu się lodowca: od południa zamyka go niewielka morena, a płaskie dno ukształtowała erozja. Wyżej w dolinie leżą mniejsze stawy — Długi Staw Wielicki, Kwietnicowy Staw i Górne Kwietnicowe Stawki — a nad północnym brzegiem z wysokiego progu spada Wielicka Siklawa.
Nazwa wiąże się z dawnym spiskim miasteczkiem Wielka (Veľká), dziś częścią Popradu, które kiedyś rozszerzało swoje posiadłości na tereny tatrzańskie. Nad południowo-zachodnim brzegiem stoi hotel górski Śląski Dom (Sliezsky dom) — najwyżej położony hotel górski na Słowacji. Pierwsza chata stanęła tu w 1871 roku, ale zmiotła ją lawina; w 1895 roku Węgierskie Towarzystwo Karpackie zbudowało Śląski Dom, który spłonął w 1962 roku, a obecny budynek ukończono w 1968 roku. Wyżej, na Wyżniej Wielickiej Polanie, w latach 1876–1878 zbudowano jeszcze Schronisko Hunfalvyego, nazwane na cześć geografa Jána Hunfalvyego; po pożarze w 1913 roku zostały z niego tylko fundamenty, widoczne z Magistrali Tatrzańskiej. 3 lipca 1995 roku, podczas wizyty na Słowacji, nad brzegiem stawu w specjalnie zbudowanej altanie modlił się papież Jan Paweł II.
Co zobaczyć i co robić
- Staw i Wielicka Siklawa — wody Wielickiego Potoku spadają z wysokiego progu nad północnym brzegiem.
- Magistrala Tatrzańska — znad stawu na wschód do Hrebienoka (około 2 h) lub na zachód nad Batyżowiecki Staw (około godziny, tylko w sezonie).
- Dla doświadczonych: zielony szlak doliną na Polski Grzebień (Poľský hrebeň), około 2 godzin. Zwykła droga na Gerlach też zaczyna się w Dolinie Wielickiej, ale wejście jest dozwolone tylko z przewodnikiem górskim.
Informacje praktyczne
Dojazd. Punktem wyjścia jest Tatrzańska Polanka (Tatranská Polianka), przystanek Tatrzańskiej Kolei Elektrycznej na linii Poprad – Stary Smokowiec – Szczyrbskie Jezioro. Stamtąd zielony szlak prowadzi wzdłuż Wielickiego Potoku nad staw: około 1 h 45 min w górę i 1 h 15 min w dół. Ścieżka równomiernie nabiera wysokości i jest technicznie łatwa, więc nadaje się dla rodzin z dziećmi w wieku szkolnym przyzwyczajonymi do chodzenia. Z Hrebienoka można przyjść Magistralą Tatrzańską (około 2 h 20 min), a połączenie obu tras w pętlę to dobra całodniowa wycieczka.
Przepisy TANAP. Dojście z Tatrzańskiej Polanki i Magistrala z Hrebienoka są otwarte przez cały rok. Od 1 listopada do 31 maja zamknięte są zielony szlak znad Wielickiego Stawu na Polski Grzebień oraz czerwona Magistrala od Śląskiego Domu przez Batyżowiecki Staw do Popradzkiego Stawu. Po szlakach wolno chodzić tylko za dnia i tylko po znakowanych ścieżkach; Dolina Wielicka jest narodowym rezerwatem przyrody.
Kiedy jechać. Od czerwca do września, gdy otwarte są wszystkie szlaki; jesienią dolina też jest bardzo piękna. Zimą staw jest dostępny, ale potrzebny jest sprzęt zimowy. Przepisy parku nie przewidują biletu wstępu.
W pobliżu
- Batyżowiecki Staw — godzina Magistralą na zachód (w sezonie).
- Wodospady Zimnej Wody i Hrebienok — Magistralą na wschód.
- Popradzki Staw i Symboliczny Cmentarz.
- Spiska Sobota — zabytkowe centrum Popradu.
Oficjalna strona: tanap.sk
Zdjęcia: Punteador, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons; Jakub Krajňák, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons; Jarovyh, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons; Krzysztof Dudzik-Górnicki (User:ToSter), CC BY-SA 3.0, Wikimedia Commons; Michal Klajban, CC BY-SA 3.0, Wikimedia Commons.
Jak dojechać z Ukrainy
Przejścia graniczne
- Użhorod – Vyšné Nemecké — drogowe, całodobowo
- Mały Bereźny – Ubľa — drogowe, całodobowo Dla aut osobowych i autobusów; odprawy pieszych ukraińska straż graniczna nie potwierdza, ciężarówki do 3,5 t.
- Małe Selmeńce – Veľké Slemence (pieszy) — piesze, 09:00–21:00 czasu kijowskiego Tylko piesi i rowerzyści; bez dalszego transportu niewygodne w drodze w Tatry.
- Czop – Čierna nad Tisou (kolejowe) — kolejowe, całodobowo
Samochodem
Użhorod – Poprad ≈195 km, ≈2 h 55 min bez kolejek: przejście Użhorod – Vyšné Nemecké → I/19 przez Sobrance i Michalovce → Koszyce → autostrada D1 przez Preszów → Poprad (do Liptowskiego Mikułasza jeszcze ≈56 km D1, razem ≈249 km). Koszyce – Poprad ≈112 km. Na D1 wymagana e-winieta (eznamka.sk). Ciekawostka: ze Lwowa do Popradu najszybciej przez Polskę — Krakowiec – A4 – Kraków – Zakopane – Łysa Polana ≈468 km (≈5 h 50 min); przez Użok i Mały Bereźny ≈419 km, ale wolniej (≈6 h 40 min). Zakopane – Poprad ≈69 km, Zakopane – Liptowski Mikułasz ≈80 km.
Sprawdzono 23.10.2026; godziny pracy przejść i rozkłady się zmieniają — sprawdź przed podróżą.
Lokalizacja na mapie
Komentarze
Szlaki w pobliżu
Wszystkie szlaki
ŚredniJednodniowyZnakowanyNiżne Hagi Rozdroże pod Polskim GrzbietemProfil wysokości849–2 195 m14,6 kmpodejście 64 m≈ 4 godz. marszumniej niż 1 km od „Wielicki Staw i Śląski Dom”
TrudnyWielodniowyZnakowanyMagistrala Tatrzańska: Podbańska Wielki Biały StawProfil wysokości929–2 043 m50,1 kmpodejście 1 603 mmniej niż 1 km od „Wielicki Staw i Śląski Dom”
ŁatwyJednodniowyZnakowanyStary Smokowiec, stacja TEŻ Polana WielickaProfil wysokości996–1 570 m5,6 kmpodejście 566 m≈ 2,5 godz. marszumniej niż 1 km od „Wielicki Staw i Śląski Dom”Ciekawe w pobliżu
SzczytGerlachwysokość 2 655 m1,7 km od „Wielicki Staw i Śląski Dom”Gerlachovský štít, potocznie Gerlach) to najwyższy szczyt Tatr Wysokich, Słowacji i całych Karpat. Jego wysokość tradycyjnie podaje się jako 2655 m, według...
JezioroBatyżowiecki Staw2 km od „Wielicki Staw i Śląski Dom”Batyżowiecki Staw (Batizovské pleso) to wysokogórskie jezioro w Dolinie Batyżowieckiej (Batizovská dolina) na wysokości 1884 m n.p.m., tuż pod ścianami Gerlacha (2655...
WodospadWodospady Zimnej Wody i Hrebienok4,9 km od „Wielicki Staw i Śląski Dom”Wodospady Zimnej Wody (Vodopády Studeného potoka) to jeden z najstarszych celów turystycznych w Tatrach Wysokich i chyba najłatwiejszy sposób, by zobaczyć prawdziwe...Rzemiosło w pobliżu
Wszystkie miejsca rzemiosła
Serowarnie i połoninyBacówka na Rusinowej Polanie13 km od „Wielicki Staw i Śląski Dom”Rusinowa Polana to jedna z najpiękniejszych polan polskich Tatr i właśnie tu od maja do października działa bacówka bacy Stanisława Rychtarczyka.
Aquaparki i baseny termalneAquapark AquaCity Poprad15 km od „Wielicki Staw i Śląski Dom”AquaCity Poprad to duży, całoroczny aquapark i kompleks wellness w Popradzie, kilka minut od centrum; według obiektu do Tatr Wysokich jest stąd ok. 15 minut samochodem.
Piwo i browaryMinibrowar TATRAS w Popradzie16 km od „Wielicki Staw i Śląski Dom”Minipivovar TATRAS to browar restauracyjny przy głównym placu Popradu, placu św. Egídia), w budynku o długiej piwnej historii.
Serowarnie i połoninyBacówka Furtka w Kuźnicach i na Kalatówkach18 km od „Wielicki Staw i Śląski Dom”Nad Kuźnicami — południowym skrajem Zakopanego, skąd wyrusza większość wycieczek w Tatry Zachodnie i Wysokie — gospodaruje baca Andrzej Staszel zwany „Furtkiem”.
Przejażdżki konneKone vo Východnej: przejażdżki konne pod Tatrami19 km od „Wielicki Staw i Śląski Dom”Kone vo Východnej („Konie we Východnej”) to niewielka rodzinna stadnina na łąkach nad wsią Východná w górnym Liptowie, skąd roztacza się szeroki widok na Tatry Wysokie...
Aquaparki i baseny termalneTermy Bukovina19 km od „Wielicki Staw i Śląski Dom”Termy Bukovina to nowoczesny kompleks basenów termalnych w Bukowinie Tatrzańskiej, wsi położonej około tysiąca metrów nad poziomem morza, na skraju Tatrzańskiego Parku...