Trzy Kopce (Beskid Żywiecki)

Trzy Kopce (słow. Tri kopce) to zalesiony szczyt o wysokości ok. 1216 m w Grupie Pilska w Beskidzie Żywieckim (na Słowacji — Oravské Beskydy). Leży w głównym grzbiecie pomiędzy Rysianką a Palenicą. Oddzielająca go od Rysianki bezimienna przełęcz ma duże znaczenie topograficzne: rozgranicza Grupę Lipowskiego Wierchu i Romanki, do której należy Rysianka, od Grupy Pilska. Przez szczyt przebiega granica polsko-słowacka oraz Wielki Europejski Dział Wodny.

Stoki północno-zachodnie są polskie i opadają do doliny potoku Sopotnia, południowo-wschodnie — do słowackiego potoku Mutnianka w dorzeczu Białej Orawy; stoki południowo-zachodnie odwadnia Bystra do Soły. Na polskich stokach graniczą ze sobą Sopotnia Wielka (gmina Jeleśnia) i Złatna (gmina Ujsoły) w powiecie żywieckim; słowacka część należy do gminy Mútne i Obszaru Chronionego Krajobrazu Górna Orawa. W pobliżu znajduje się rezerwat przyrody „Pod Rysianką”.

Jak dojść / szlaki

Na szczycie krzyżują się dwa szlaki. Czasy według polskiej Wikipedii:

• czerwony Główny Szlak Beskidzki — ze schroniska na Hali Rysianka 40 min, z Hali Miziowej pod Pilskiem przez Palenicę 2 godz. 45 min (z powrotem 2 godz.);
• z bacówki PTTK na Krawcowym Wierchu przez Bory Orawskie — 2 godz. 45 min (z powrotem 2 godz. 30 min).

Od strony słowackiej prowadzi tu niebieski szlak grzbietem głównym z Mútňanskiego sedla oraz zielony z Mútnego przez to siodło.

Przyroda i historia

Szczyt jest całkowicie zalesiony, więc widok jest ograniczony; z pobliskich polan widać Beskid Orawski, Kisucki i Żywiecki, część Małej Fatry, Magurę Orawską oraz Niżne i Zachodnie Tatry. Nazwa Trzy Kopce występuje w polskich Karpatach dość często: tak nazywano zazwyczaj miejsce, w którym spotykają się trzy grzbiety i granice trzech miejscowości; dawniej oznaczano je kamiennymi kopcami.

Rezerwat „Pod Rysianką”

Na północno-wschodnich stokach przełęczy między Rysianką a Trzema Kopcami, na wysokości 950–1170 m, w 1970 r. utworzono leśny rezerwat „Pod Rysianką” o powierzchni ok. 27 ha. Chroni on las jodłowo-świerkowo-bukowy – fragment pierwotnej puszczy karpackiej regla dolnego w Beskidzie Żywieckim – oraz źródła potoku Sopotni. Stwierdzono tu 133 gatunki roślin naczyniowych, w tym 13 chronionych; do rzadkich należą m.in. paprotnica górska, wierzbownice, tocja alpejska oraz jedno z nielicznych w Polsce stanowisk tojadu mocnego morawskiego. Żyją tu jeleń, borsuk, sarna i dzik, sporadycznie pojawiają się wilk, ryś i niedźwiedź; z ptaków można zobaczyć głuszca, gila, kruka i pliszkę górską. Od 2016 r. cały rezerwat objęty jest ochroną ścisłą, a jego południową granicą biegnie czerwony Główny Szlak Beskidzki – właśnie z niego najlepiej oglądać las, nie schodząc ze ścieżki.

Bezpieczeństwo, sezon i zasady

Szlaki są łatwe i dostępne przez cały rok, ale zimą na grzbiecie leży głęboki śnieg, a we mgle łatwo pomylić drogę na rozwidleniach zalesionego grzbietu. Polska i Słowacja należą do strefy Schengen — przejście znakowanymi szlakami jest dozwolone, ale miej przy sobie dokument. Po polskiej stronie pomocy udziela GOPR: 985 lub +48 601 100 300, po słowackiej — HZS: 18 300 (+421 18 300); numer alarmowy — 112.

Zdjęcia: Jerzy Opioła, CC BY-SA 4.0; Małgorzata Krawczyk, CC BY-SA 3.0; Jerzy Opioła, CC BY-SA 3.0 — Wikimedia Commons.