Motrogon

Motrogon (1018 m) to szczyt w paśmie Wyhorlatu we wschodniej Słowacji, czwarty co do wysokości w tym paśmie. Leży w środkowej części głównego grzbietu, ok. 4,5 km na południe od wsi Zemplínske Hámre i 8 km na południe od miasta Snina. Jego sąsiadami w grzbiecie są Sninský kameň (1006 m) na północnym wschodzie, oddzielony przełęczami Tri tably i Jedlinka, oraz Tŕstie (951 m) na południu za przełęczą Rozdiel (ok. 875 m); na zachodzie wznosi się najwyższy Wyhorlat (1076 m). Góra należy do katastru Valaškovce w powiecie Humenné i leży w granicach obwodu wojskowego, formalnie niedostępnego dla turystów.

Jak dojść / szlaki

Na wierzchołek nie prowadzi żaden znakowany szlak. Czerwony szlak grzbietowy Wyhorlatu omija go stokiem południowo-wschodnim ze względu na granicę poligonu i rezerwaty. Można nim przejść od południa ze wsi Remetské Hámre przez przełęcz Rozdiel lub od północnego wschodu od Sninskiego kameňa przez przełęcz Tri tably. Cały szlak grzbietowy prowadzi z Remetských Hámrów obok Motrogonu, przez Sninský kameň, Nežabec i Fedkov aż do wsi Podhoroď. Schodzenie ze szlaku na wierzchołek nie jest wskazane: to zarazem obszar chroniony i strefa wojskowa.

Co widać ze szczytu

Wierzchołek porasta zwarty las, więc widoku z niego nie ma. Z odsłoniętych miejsc w pobliżu, przede wszystkim ze skał sąsiedniego Sninskiego kameňa, widać inne szczyty Wyhorlatu, czasem Bukovské vrchy, Góry Slańskie i Nizinę Wschodniosłowacką.

Przyroda i historia

W odróżnieniu od innych wysokich szczytów Wyhorlatu Motrogon ma rozległy i zupełnie płaski wierzchołek. Stoki północne i północno-wschodnie kopuły szczytowej są bardzo strome, kamieniste, z licznymi usypiskami, pozostałe — znacznie łagodniejsze i słabo rozczłonkowane. Cała góra zarośnięta jest lasem: przeważają stare lasy bukowo-jaworowe, a na stromych zboczach północnych — zboczowe lasy lipowo-jaworowe. Południowo-wschodnią część grzbietu odwadniają dopływy Okny do Uhu, stoki północne potok Barnov do Cirochy, a zachodnie potok Kamenica.

Na rozległych wypłaszczeniach u stóp stromych stoków północnych znajdują się podmokłe łąki i torfowiska, m.in. torfowisko Hypkaňa, oraz niewielkie jeziorko Kotlík pochodzenia osuwiskowego; z torfowiska do jeziorka przekopano niegdyś sztuczny kanał. Tereny te chroniły rezerwaty Motrogon, Postávka i Ďurova mláka, a stoki południowo-wschodnie — rezerwat Baba pod Vihorlatom. Według źródeł czeskich w 2020 roku rezerwaty Motrogon i Baba pod Vihorlatom połączono w rezerwat przyrody Vihorlatský prales. Cały obszar należy do Obszaru Chronionego Krajobrazu Wyhorlat.

Bezpieczeństwo, sezon i przepisy

Trzymaj się znakowanego czerwonego szlaku: stoki szczytu leżą w rezerwacie i obwodzie wojskowym, gdzie poruszanie się poza szlakiem jest zabronione. Grzbiet jest zalesiony i trudny orientacyjnie we mgle, a zimą zalega tu głęboki śnieg. Przed wyjściem sprawdź, czy nie obowiązują ograniczenia związane z ćwiczeniami wojskowymi. Słowackie Pogotowie Górskie (HZS): 18 300 (+421 18 300); numer alarmowy 112.

Ciekawostki

• Spośród wysokich szczytów Wyhorlatu Motrogon wyróżnia się zupełnie płaskim, rozległym wierzchołkiem.
• Czerwony szlak grzbietowy celowo omija wierzchołek ze względu na rezerwaty i strefę wojskową.

Zdjęcia: Jiří Komárek, CC BY-SA 4.0; Jiří Komárek, CC BY-SA 4.0; Jiří Komárek, CC BY-SA 4.0; Jiří Komárek, CC BY-SA 4.0; Jiří Komárek, CC BY-SA 4.0; Milan Bališin, CC BY-SA 4.0; Milan Bališin, CC BY-SA 4.0 — Wikimedia Commons.