Kamianytsia Mykolaevychivska, Lwów

Lwów przyciąga swoją wyjątkową architekturą. Jednym z takich zabytków jest Kamienica Mikołajewska. "Kamianytsia" oznacza kamienny dom, nazwa ta pochodzi od średniowiecznych miast Europy. Taka konstrukcja zapewniała umieszczenie pomieszczeń rzemieślniczych na dole i pomieszczeń mieszkalnych na wyższych piętrach. Lwów jest kustoszem unikalnych budynków z okresu renesansu i baroku.

Mykolaivychivska Kamianytsia (ochrona nr 142) to budynek mieszkalny z XVI i XVII wieku, zabytek architektury o znaczeniu krajowym (ochrona nr 322). Znajduje się w historycznym centrum Lwowa, przy ulicy Wirmeńskiej, pod numerem 20. Jest to najcenniejszy zabytek architektury mieszkalnej przy tej ulicy.

Kamienica Mykołajewska zachowała się do dziś w bardzo dobrym stanie. Budynek powstał w połowie XVI wieku, najprawdopodobniej w latach 50. XV wieku, według projektu włoskiego architekta Piotra z Lugano (Piotra Włocha), który przybył do Lwowa w 1543 roku. W latach 1630-1631 dom nosił nazwę Pawlickiej Mykoły, w latach 1641-1701 - Pawlickiej M. Od 1703 r. należał do mieszczanina Hadziewicza, od 1712 r. był dwupiętrowy, a w 1734 r. został przebudowany w konstrukcji szachulcowej. W 1767 r. dom był wzmiankowany pod nazwą Mykolaivovychovska Kamianytsia.

W 1866 r. ściana domu przylegającego do budynku nr 22 była w stanie ruiny; w następnym roku została odrestaurowana przez budowniczego Józefa Engla. W 1898 r. architekt Iwan Lewiński przeprowadził kolejną rekonstrukcję budynku, zachowując jego oryginalną strukturę i elementy starej architektury. W tym czasie budynek miał już trzy piętra.

W 1871 r. właścicielką domu była Klementyna Witting, w 1889 r. - Albina Frankowska i Helena Tarnawiecka, w 1916 r. - Sara Bodek, a w 1934 r. - Hana Erischhof.

28 listopada 2008 r. w budynku otwarto jeden z pierwszych lokali sieci restauracji !FEST - Muzeum Restauracji Lampa Gazowa, poświęcone wynalezieniu lampy naftowej we Lwowie. Rzeźby wynalazców, Jana Żega siedzącego przy stole i Ignacego Łukaszewicza wyglądającego przez okno, zostały zainstalowane w pobliżu budynku (rzeźbione przez V. Tsisaryka). W latach 2010-2011 fasada została odrestaurowana.

Budynek jest trzypiętrowy, murowany i otynkowany. Fasada jest asymetryczna, z pięcioma oknami umieszczonymi na różnych poziomach, co może być wynikiem połączenia dwóch sąsiednich domów. Okna są prostokątne, ozdobione opaskami i prostymi sandriksami.

Głównym detalem architektonicznym domu jest portal wejściowy, najstarszy renesansowy portal we Lwowie. Lakoniczny w formie, wyrazisty, bez nadmiernej dekoracji, kamienny portal składa się z szerokiego przysadzistego łuku z dwiema kolumnami po każdej stronie i rozwiniętym belkowaniem. Kolumny portalu wyróżniają się oryginalnością, ponieważ łączą cechy porządku doryckiego i toskańskiego, są ozdobione niskim pasem w kształcie akantu u dołu, typowym dla porządku korynckiego, i kończą się uproszczonymi wolutami porządku jońskiego. Płaszczyzny cokołów kolumn są ozdobione częściowo utraconymi wstawkami w kształcie rombów. Belkowanie ma cechy barokowe i najwyraźniej zostało dodane później. W portalu znajduje się drewniana brama, prawdopodobnie z końca XIX wieku, ozdobiona obszernymi diamentowymi boniowaniami w dolnych panelach i kratami z kutego żelaza w formie pionowych prętów, zakończonych bujnie otwartymi kwiatami.

Aby zrozumieć miasto, zanurzyć się w jego historii i poczuć ducha przeszłości, trzeba zobaczyć Kamienicę Mikołajewską na własne oczy. W pobliżu znajduje się pomnik wynalazców lampy naftowej.