Traszka górska

Ichthyosaura alpestris
Czerwona księga Ukrainy — narażonyPolowanie zabronione
Traszka górska
Zdjęcie: Holger Krisp, CC BY, Wikimedia Commons
Traszka górska
Zdjęcie: Ігор Гвоздецький, CC BY-SA, Wikimedia Commons
Traszka górska
Zdjęcie: Richard Bartz, Munich aka Makro Freak, CC BY-SA, Wikimedia Commons

Opis

Traszka górska — mieszkaniec górskich lasów i wysokogórza Europy. W Karpatach występuje w Ukrainie, Polsce, Słowacji i Rumunii; w Ukrainie — w Zakarpaciu, Lwowszczyźnie, Iwano-Frankiwszczyźnie i Bukowinie. Znajduje się zarówno w strefie leśnej, jak i wyżej, w pobliżu wysokogórskich jezior na połoninach.

Samiec w szatach godowych jest bardzo piękny: grzbiet łupkowo-niebieski, boki jasne z czarnymi plamkami, niski grzebień w żółto-czarną paski, a brzuch jaskrawo-pomarańczowy i bez plam. Samice są brązowe lub oliwkowe z marmurkowym wzorem i również mają jednolity pomarańczowy brzuch.

Wiosną traszki gromadzą się w zimnych wodach stojących: leśnych kałużach, przydrożnych rowach, stawkach i górskich stawach. Samica owija każde jajo w liść rośliny wodnej. Larwy żyją w wodzie do końca lata, a w wysokogórzu czasami zimują w niej. Po rozmnażaniu dorosłe traszki przechodzą na ląd i ukrywają się pod kłodami, kamieniami i w mchu; są aktywne głównie o zmierzchu i w nocy, a w ciągu dnia — w deszczową pogodę.

Traszka górska jest wpisana do Czerwonej Księgi Ukrainy jako gatunek wrażliwy. Nie łapcie traszek i nie przenoście ich z jednego zbiornika do drugiego.

Gdzie w Karpatach

rzadziejczęściej513 rekordów w Karpatach

Mapa pokazuje, gdzie gatunek odnotowali przyrodnicy (GBIF, rekordy na licencjach CC0 i CC BY), a nie wszystkie miejsca, w których żyje. Ukraińskie Karpaty są słabiej zbadane, więc puste miejsce nie oznacza, że gatunku tam nie ma.

Kraje
Ukraina · Słowacja · Polska · Rumunia · Czechy
Pasma
Karpaty Pokucko-Bukowińskie, Marmarosz, Gorgany, Czarnohora, Beskidy Skolskie, Połonina Równa, Połonina Krasna, Połoniny, Czywczyn, Pasmo Wulkaniczne
Piętra roślinności
Pogórze (do 600 m) · Lasy bukowe (600–1200 m) · Lasy iglaste (1200–1600 m)

Kiedy zobaczyć

stylutmarkwimajczelipsiewrzpaźlisgru
Obserwacje

Na podstawie obserwacji przyrodników w Karpatach (iNaturalist, research grade): im ciemniejsza komórka, tym częściej gatunek widuje się w danym miesiącu.

Podobne gatunki — jak nie pomylić

Traszka karpackaLissotriton montandoni

Traszka karpacka jest mniejsza, bez grzebienia, z jasnym paskiem wzdłuż grzbietu; nie ma niebieskiego ubarwienia grzbietu.

Ochrona i zasady

Łapanie i trzymanie traszek jest zabronione: gatunek jest wpisany do Czerwonej Księgi Ukrainy.

Czerwona księga Ukrainy

Częste pytania

Czy traszka górska występuje w ukraińskich Karpatach?

Tak, w Zakarpaciu, Lwowszczyźnie, Iwano-Frankiwszczyźnie i Bukowinie — od leśnych kałuż do wysokogórskich jezior.

Czy traszka górska jest wpisana do Czerwonej Księgi Ukrainy?

Tak, jako gatunek wrażliwy.

Podobne gatunki

Traszka karpackaCzerwona księga UkrainyTraszka karpackaLissotriton montandoniJak odróżnić: Traszka karpacka jest mniejsza, bez grzebienia, z jasnym paskiem wzdłuż grzbietu; nie ma niebieskiego ubarwienia grzbietu.
Salamandra plamistaCzerwona księga UkrainySalamandra plamistaSalamandra salamandraCzarna z żółtymi plamami salamandra wychodzi w bukowe lasy Karpat po deszczu. Gatunek wrażliwy z Czerwonej Księgi Ukrainy.
Żaba trawnaŻaba trawnaRana temporariaNajwyżej położona żaba Karpat: występuje od dolin po połoniny i jako pierwsza budzi się wiosną.

Gdzie można spotkać

Szlaki

Perkałaba – TomnatykŚredniJednodniowyZnakowanyPerkałaba TomnatykProfil wysokości957–1 542 m8,7 kmpodejście 594 m≈ 3,5 godz. marszuGóra Jarowyca, przez grzbiet Pryłucznyj i górę Pniwje do Monasteru Świętej TrójcyTrudnyWielodniowyZnakowanyGóra Jarowyca do Monasteru Świętej Trójcyprzez grzbiet Pryłucznyj, górę PniwjeProfil wysokości955–1 599 m32,5 kmpodejście 1 068 m≈ 10,5 godz. marszuWereszczycha – góra JarowycaŁatwyJednodniowyZnakowanyWereszczycha góra JarowycaProfil wysokości1 001–1 416 m5,3 kmpodejście 426 m≈ 2 godz. marszuWieś Niżni Jałowec, przez górę Jarowyca do wsi SzypitTrudnyWielodniowyWieś Niżni Jałowec do wsi Szypitprzez górę JarowycaProfil wysokości863–1 574 m24,7 kmpodejście 993 m≈ 8 godz. marszuWieś Szepit, przez górę Jarowyca, górę Pniwje i górę Tarnyca do wsi ProbijniwkaTrudnyWielodniowyZnakowanyWieś Szepit do wsi Probijniwkaprzez górę Jarowyca, górę Pniwje +1Profil wysokości797–1 599 m59,4 kmpodejście 1 949 mWieś Szepit, przez górę Jarowyca, górę Pniwje i górę Masnyj Prysłip do wsi SzybeneTrudnyWielodniowyZnakowanyWieś Szepit do wsi Szybeneprzez górę Jarowyca, górę Pniwje +1Profil wysokości849–1 599 m73,4 kmpodejście 2 319 m
Dragobrat, przez górę Wełykyj Koteł, górę Łohiaska i górę Trojaska do wsi Czorna TysaTrudnyWielodniowyDragobrat do wsi Czorna Tysaprzez górę Wełykyj Koteł, górę Łohiaska +1Profil wysokości731–1 762 m30 kmpodejście 1 319 m≈ 10 godz. marszuGóra Kinaszka – wieś ŁekecziŁatwyJednodniowyZnakowanyGóra Kinaszka wieś ŁekecziProfil wysokości521–1 043 m9,5 kmpodejście 4 m≈ 2,5 godz. marszuWieś Turja Polana, przez wodospad Wojewodyn i połoninę Runa do wsi ŁumszoryTrudnyWielodniowyZnakowanyWieś Turja Polana do wsi Łumszoryprzez wodospad Wojewodyn, połoninę RunaProfil wysokości415–1 480 m32,8 kmpodejście 1 284 m≈ 11 godz. marszuTrawers Parenkiw (żółty szlak)ŚredniJednodniowyZnakowanyTrawers Parenkiw (żółty szlak)Profil wysokości1 249–1 597 m13 kmpodejście 387 m≈ 4 godz. marszuŚcieżka przyrodnicza «Do Strażników Nedei»ŁatwyJednodniowyZnakowanyŚcieżka przyrodnicza «Do Strażników Nedei»Profil wysokości576–841 m5,4 kmpodejście 436 m≈ 2 godz. marszuWieś Bystrycia – przełęcz LegionówŚredniDwudniowyZnakowanyWieś Bystrycia przełęcz LegionówProfil wysokości750–1 114 m14,5 kmpodejście 364 m≈ 4,5 godz. marszu

Wody i wodospady

Wodospad KamiankaWodospadWodospad KamiankaDębina"Wodospad Kamianka lub Wodospad Kamianka to najsłynniejszy wodospad znajdujący się na górskiej rzece o tej samej...Wodospad WojewodynWodospadWodospad WojewodynPolańska HutaWodospad Voyevodyn znajduje się na potoku o tej samej nazwie w pobliżu wsi Zhdeniyevo na Zakarpaciu w obrębie...Rzeka TereswaRzekaRzeka TereswaUst-CzornaTereswa powstaje w Ust-Czornej z połączenia Mokrianki i Brusturianki i płynie na południe przez Dubowe, Kałyny,...Wodospad Narinecki, MikuliczynWodospadWodospad Narinecki, MikuliczynMikuliczynWodospad Narinecki to wodospad w ukraińskich Karpatach, na potoku Noreckim (lewym dopływie rzeki Żeniec).Wodospad Czernycki (Czernykiwski), CzernykWodospadWodospad Czernycki (Czernykiwski), CzernykZielonaWodospad Czernycki to zaciszne i malownicze miejsce w obwodzie iwanofrankowskim.Jezioro Żurawlińskie (Martwe Jezioro)JezioroJezioro Żurawlińskie (Martwe Jezioro)KamionkaW Narodowym Parku Przyrody Skole Beskydy znajduje się jedno tajemnicze miejsce - jezioro Zhuravlyne, zwane także...
Wodospad BahroweckiWodospadWodospad BahroweckiJaremczeBagrovetsky Waterfall to jeden z najbardziej znanych wodospadów w regionie Jaremcze, położony w mieście Jaremcze.Kaskadowy wodospad Suceava HukWodospadKaskadowy wodospad Suceava HukDolisznij SzepitKaskada wodospadu Suceava Hook to wyjątkowy pomnik przyrody w regionie Czerniowiec.Jezioro WorożeskaJezioroJezioro WorożeskaCzarna CisaPrawdziwa perła Karpat, Jezioro Worożskie (znane również jako Worożska, Tryton ) to hydrologiczny pomnik przyrody o...PrutRzekaPrutKrywopoleRzeka Prut łączy kilka krajów i ma ogromne znaczenie przyrodnicze, historyczne i kulturowe.DniestrRzekaDniestrWołczeDniestr jest jedną z najbardziej znanych i największych rzek w Ukrainie.Wodospad Żenecki HukWodospadWodospad Żenecki HukMikuliczynZhenetskyi Huk jest jednym z najwygodniejszych wodospadów karpackich dla turystów, ponieważ prowadzi do niego...

Pasma: Karpaty Pokucko-Bukowińskie, Marmarosz, Gorgany, Czarnohora, Beskidy Skolskie, Połonina Równa, Połonina Krasna, Połoniny, Czywczyn, Pasmo Wulkaniczne, Grzbiet Wododziałowy, Góry Hryniawskie, Świdowiec. W innych krajach: 🇵🇱 Beskid Żywiecki

Szlaki i szczyty, w pobliżu których przyrodnicy odnotowali gatunek (GBIF, iNaturalist), z uwzględnieniem wysokości i siedliska. Spotkanie nie jest gwarantowane.

Źródła

GBIF · iNaturalist · Wikidata · Dane o występowaniu: GBIF.org (rekordy CC0 i CC BY), iNaturalist; nazwy i identyfikatory: Wikidata (CC0). Tekst: Karpaty.rocks, sprawdzono 09.11.2026.