Mały Rozsutec

Mały Rozsutec (słow. Malý Rozsutec) to skalisty, wapienny szczyt o wysokości 1343 m w Małej Fatrze na Słowacji, w jej części Krywańskiej. Wznosi się na północnym skraju pasma, około 5 km na wschód od Terchovej i ok. 1,6 km na północ od wyższego sąsiada — Wielkiego Rozsutca (1610 m). Od głównego grzbietu wododziałowego oddziela go płytka przełączka Zákres (ok. 1225 m). Charakterystyczne skalne blanki i strome wapienne ściany, wznoszące się prawie 750 m nad doliną Białego Potoku, tworzą razem z Wielkim Rozsutcem niepowtarzalną sylwetkę północnej części Małej Fatry. Szczyt leży w granicach gminy Terchová w powiecie Żylina, a wschodnie podnóże — na terenie Zázrivej.

Dojście / szlaki

Choć Mały Rozsutec jest niższy od Wielkiego, jest nieco trudniej dostępny: na obu znakowanych wejściach znajdują się fragmenty ubezpieczone klamrami i łańcuchami.

• Zielony (KST 5661): z części Terchovej Biely Potok przez osadę Podrozsutec i zachodnie ramię na szczyt — ok. 2.30 h (w dół 1.45 h).
• Z przełęczy Medzirozsutce (1203 m) — krótkim, lecz stromym podejściem po łańcuchach we wschodniej ścianie, ok. 20 min (w dół 15 min). Ta strona lepiej nadaje się do zejścia.
• Przez wąwozy: z Białego Potoku przez Dolné diery, Horné diery i Tesną rizňę — system trzech kanionów z kładkami, drabinami i łańcuchami — na Medzirozsutce i dalej na szczyt, ok. 2.30 h.

Czeskie źródła ostrzegają wprost, że wejście nie jest dla osób z lękiem wysokości, bo miejscami grozi upadek z kilkudziesięciu metrów. Najwygodniej wejść od strony Medzirozsutca, a zejść drugą stroną, gdzie teren jest łagodniejszy.

Widok ze szczytu

Ze względu na mniejszą wysokość widok jest nieco węższy niż z okolicznych szczytów, ale z Małego Rozsutca dobrze widać Wielki Rozsutec, północne stoki wschodniej części masywu i wiele szczytów głównego grzbietu Małej Fatry Krywańskiej. Przy dobrej widoczności widać też Tatry, Góry Choczańskie oraz Beskidy Orawskie, Kisuckie i Morawsko-Śląskie.

Przyroda i historia

Podobnie jak sąsiedni Wielki Rozsutec, szczyt został wymodelowany w wapieniach i dolomitach płaszczowiny choczańskiej. Występuje tu wiele form krasowych, wśród których wyróżnia się Jaskinia Kryształowa (nieudostępniona do zwiedzania). Poza fragmentem wschodniego stoku masyw porastają lasy, a sam wierzchołek pokrywa kosodrzewina. Północno-zachodnią część masywu odwadnia Biały Potok, południowo-zachodnią — Hlboký potok; oba są dopływami Varínki.

Szczyt leży w narodowym rezerwacie przyrody Rozsutec, utworzonym w 1967 roku na powierzchni 842 ha w Parku Narodowym Mała Fatra. To jedno z najbogatszych botanicznie miejsc na Słowacji, z rzadką florą wapieniolubną. W 2017 roku wysokość szczytu doprecyzowano pomiarem satelitarnym GNSS — 1343,43 m.

Bezpieczeństwo, sezon i przepisy

W Parku Narodowym Mała Fatra wolno chodzić tylko znakowanymi szlakami; latem (16 kwietnia – 31 października) w godzinach 6.00–21.00, zimą 7.00–18.00. Wiosenne zamknięcie od 1 marca do 15 czerwca dotyczy czerwonego szlaku Medziholie – Wielki Rozsutec – Medzirozsutce, a nie Małego Rozsutca, ale warto o tym pamiętać, planując pętlę. Odcinki z łańcuchami są śliskie po deszczu i niebezpieczne zimą. Słowackie Pogotowie Górskie (HZS): 18 300 (+421 18 300), numer alarmowy 112.

Zdjęcia: Palickap, CC BY-SA 4.0; Michal Jakubský, CC BY 3.0; Palickap, CC BY-SA 4.0; Palickap, CC BY-SA 4.0; maczopikczu, CC BY 3.0; Ximonic (Simo Räsänen), CC BY-SA 4.0; Palickap, CC BY-SA 4.0; Jerzy Opioła, CC BY-SA 4.0 — Wikimedia Commons.