Hala Krupowa

Hala Krupowa to dawna hala pasterska w Paśmie Policy w Beskidzie Żywieckim (według nowszej regionalizacji — Żywiecko-Orawskim), nad wsią Sidzina w województwie małopolskim. W rzeczywistości turyści znają pod tą nazwą dwa różne miejsca. Właściwa Hala Krupowa, zwana też Halą Sidzińską, leży na południowo-wschodnich stokach Okrąglicy. Na tabliczkach szlaków i w wielu przewodnikach „Halą Krupową” błędnie nazywa się jednak sąsiednie hale na Kucałowej Przełęczy — Kucałową Halę i Sidzińskie Pasionki, na których stoi schronisko PTTK noszące tę samą nazwę. Obie części łączą się na grzbiecie, więc dla turysty to jedna wielka otwarta polana z widokiem na wszystkie strony.

Nazwa Kucałowej Hali pochodzi od nazwiska właściciela — Kucały. Hale wypasano aż do lat 80. XX wieku: stały na nich szałasy pasterskie, a na przełomie lat 70. i 80. górale nielegalnie, wbrew ówczesnej władzy, wybudowali nawet drewnianą bacówkę-kaplicę, która później spłonęła. Na dolnym skraju właściwej Hali Krupowej wciąż stoi szałas pasterski. Od zaprzestania wypasu wraca tu przyroda: pierwszym etapem sukcesji są zwarte borówczyska, które jesienią barwią stoki na czerwono i rudo.

Schronisko na przełęczy ma własną historię. Otwarto je 16 grudnia 1935 roku jako schronisko „Pod Policą” z inicjatywy gminy Sidzina oraz oddziałów Polskiego Towarzystwa Tatrzańskiego; budową kierował prof. Kazimierz Sosnowski. 14 października 1944 roku hitlerowcy je spalili, a odbudowany budynek uroczyście otwarto 9 października 1955 roku i nadano mu imię Sosnowskiego. Na ścianie wiszą dwie tablice pamiątkowe: poświęcona oddziałowi partyzanckiemu Armii Krajowej „Huta-Podgórze”, działającemu w rejonie Policy i Babiej Góry w latach 1943–1945, oraz Janowi Pawłowi II — 9 września 1978 roku kardynał Karol Wojtyła przyszedł tu na swoją ostatnią wycieczkę górską przed konklawe.

Co zobaczyć i co robić

• Panoramę Tatr — z Hali Krupowej widać Tatry, Gorce, Góry Choczańskie i Kotlinę Orawską z Jeziorem Orawskim; z Kucałowej Hali — Pasmo Jałowieckie, dolinę Skawicy i Beskid Makowski.
• Jesienne borówczyska — we wrześniu i październiku polany płoną czerwienią.
• Szałas pasterski na dolnym skraju właściwej Hali Krupowej.
• Tablice pamiątkowe na schronisku — o partyzantach i ostatniej wycieczce Karola Wojtyły.

Jak dojść

Przez Kucałową Przełęcz biegnie czerwony Główny Szlak Beskidzki: z Krowiarek pod Babią Górą (przez szczyt Policy) 2 godz. 50 min (z powrotem 2 godz. 40 min), z Bystrej 4 godz. 05 min (z powrotem 3 godz. 30 min). Najkrótsze dojście od północy to szlak Skawica – Przełęcz Kucałowa przez Suchą Górę: 2 godz. 30 min w górę, 2 godz. w dół. Od południa, z przystanku „Sidzina Dom Dziecka”, szlak przez właściwą Halę Krupową (Hala Krupowa – Sidzina-Wielka Polana) zajmuje 3 godz. 30 min w górę i 2 godz. 45 min w dół. Wszystkie dojścia to leśne ścieżki górskie o średniej trudności, bez eksponowanych miejsc; podejście ze Skawicy jest w zasięgu rodzin, które już chodzą po górach.

Sezon i bezpieczeństwo

Hale leżą poza parkiem narodowym, wstęp jest bezpłatny (stan na październik 2026). Schronisko jest czynne przez cały rok i ma stację GOPR. Najlepsza pora na widoki to pogodne jesienne i zimowe dni, gdy Tatry są najlepiej widoczne. Grzbiet Policy jest wystawiony na wiatr, a we mgle na rozległych polanach łatwo zgubić znakowany szlak; numer GOPR to 985 lub 601 100 300.

W pobliżu

Niżej, na Orawie, kilka kilometrów od hali leży Orawski Park Etnograficzny w Zubrzycy Górnej — skansen drewnianej architektury regionu. Szlak Sidzina – Jabłonka prowadzi dalej przez hale w stronę Babiej Góry i Kotliny Orawskiej.

Zdjęcia: Jerzy Opioła, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons; Rafał Kozubek, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons; Rafał M. Socha (Azymut), CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons.