Wielki Krywań

Wielki Krywań (słow. Veľký Kriváň) to najwyższy szczyt Małej Fatry o wysokości 1708 m. Wznosi się w grani głównej Małej Fatry Krywańskiej – ta część pasma nosi jego imię – w słowackim kraju żylińskim, w katastrach Terchovej i Turan. Cały szczyt leży w Parku Narodowym Mała Fatra. Dokładną wysokość ustalono w 2017 r. pomiarem satelitarnym GNSS: 1708,3 m zamiast dotychczasowych 1708,7 m.

Na zachodzie sąsiaduje z Pekelníkiem (1609 m), na wschodzie, za przełęczą Snilovské sedlo (1524 m), wznosi się Chleb (ok. 1647 m). W grani głównej stoi przedwierzchołek, a główny wierzchołek wysunięty jest ok. 200 m na południe od grani. Pod szczytem leży kilka dolin: od południa Snilovská dolina i dolina potoku Studenec, od północy Dolina za Kraviarskym i Stará dolina. Krywań to trawiasty szczyt ponad piętrem kosodrzewiny, z gołoborzami i borówczyskami; jego trzon tworzą granity przykryte czapą wapieni i dolomitów. Północno-wschodnie stoki należą do rezerwatu ścisłego Chleb.

Jak dojść / szlaki

• Koleją linową Vrátna – Chleb z Doliny Vrátnej na Snilovské sedlo (górna stacja ok. 1494 m), dalej szlakiem czerwonym granią na szczyt – ok. 45 min. To najłatwiejsza i najpopularniejsza droga; rozkład kolei sprawdź u operatora.
• Szlakiem zielonym od schroniska Vrátna przez Snilovské sedlo – ok. 2.30 h.
• Czerwony szlak grani głównej to fragment międzynarodowego szlaku E3: od Małego Krywania przez Pekelník i dalej przez Snilovské sedlo na Chleb, Stoh i Wielki Rozsutec. Przejście grani Małej Fatry Krywańskiej to jedna z najpiękniejszych górskich wędrówek na Słowacji.

Na wierzchołek prowadzi z grani krótka ścieżka; na szczycie stoi tablica informacyjna.

Co widać ze szczytu

Z Wielkiego Krywania widać prawie całą Małą Fatrę (tylko Suchy chowa się za Małym Krywaniem). Przy dobrej pogodzie widać Babią Górę i Pilsko w Beskidzie Orawskim, Wielki Chocz, Tatry Zachodnie i Wysokie, wiele szczytów Wielkiej Fatry i Tatr Niżnych, Strażów, na zachodzie Łysą Górę, Kniehyni i Smrk w Beskidach Morawsko-Śląskich, a także Wielką Raczę i inne szczyty Beskidów Kysuckich.

Przyroda

Na Krywaniu dobrze wykształcone jest piętro hal (częściowo sztucznie obniżone przez dawny wypas), niżej kosodrzewina i lasy górskie. Późną wiosną i wczesnym latem stoki pokrywają kwiaty, m.in. zawilce narcyzowe. Grań to ostoja kozic i świstaków, dlatego trzymaj się ścieżki.

Sezon i zasady

W Parku Narodowym Mała Fatra chodzić można wyłącznie znakowanymi szlakami. Sam Krywań i grań są otwarte przez cały rok, ale co roku od 1 marca do 15 czerwca zamknięte są niektóre pobliskie szlaki: czerwony Medziholie – Wielki Rozsutec – Medzirozsutce, niebieski z Obšívanki i niebieski od Vendovki na Mały Krywań – to ważne przy planowaniu pętli. Grań jest otwarta na wiatr, latem częste są burze, a zimą stoki są lawiniaste i nawisowe. Słowackie Pogotowie Górskie (HZS): 18 300 (z zagranicznego numeru +421 18 300) lub 112.

Zdjęcia: Michal Klajban, CC BY-SA 4.0; Punteador, CC BY-SA 4.0; Fallaner, CC BY 4.0; Palickap, CC BY-SA 4.0; Lodewicus de Honsvels, CC BY-SA 4.0 — Wikimedia Commons.