Rakytov

Rakytov (1567 m) to szczyt Wielkiej Fatry na Słowacji, najwyższy w tzw. liptowskiej odnodze głównego grzbietu, należącej do części Hôľna Fatra. Wznosi się ok. 4,5 km od wsi Liptovské Revúce i ok. 6 km na zachód od Liptovskiej Osady, a jego zachodnie stoki opadają do głębokiej Doliny Lubochniańskiej. W grzbiecie sąsiadem od południowego zachodu jest Minčol (ok. 1398 m), a od północnego wschodu Tanečnica (ok. 1460 m); oddzielają je od Rakytova przełęcze Južné i Severné Rakytovské sedlo. Góra ma regularny, piramidalny kształt i bezleśny wierzchołek widoczny z daleka, dlatego uchodzi za jeden z najlepszych punktów widokowych Słowacji. Leży w Parku Narodowym Wielka Fatra.

Jak dojść / szlaki

Przez sam wierzchołek prowadzi zielony szlak grzbietowy, nazywany Liptowską magistralą. Biegnie z Rużomberka przez Smrekovicę, Skalną Alpę, Tanečnicę i Rakytov na Minčol, przełęcz pod Čiernym kameňem i do schroniska Chata pod Borišovom. Według polskiej Wikipedii od schroniska pod Borišovom to ok. 7,2 km i ok. 390 m podejścia, czyli ok. 2 godzin; od rozdroża Močidlo koło Smrekovicy grzbietem ok. 6,1 km i 550 m podejścia, ok. 3 godzin.

• Zielony: Rużomberk – Smrekovica – Tanečnica – Rakytov – Minčol – Chata pod Borišovom.
• Żółty: z osady Teplô między Liptovskimi Revúcami a Liptovską Osadą Doliną Teplą na grzbiet.
• Żółta ścieżka omija też wierzchołek zachodnimi stokami między obiema przełęczami Rakytova (ok. 30 minut) — przydatny wariant przy załamaniu pogody na odkrytej grani.

Co ciekawe, zielony szlak prowadzi przez wierzchołek dopiero od 1977 roku; wcześniej trawersował górę lasem, zupełnie bez widoków.

Co widać ze szczytu

Na wierzchołku stoi krzyż i tablica z panoramiczną „różą”, ułatwiającą rozpoznawanie gór. Przy dobrej pogodzie widać niemal całą Wielką Fatrę, Małą Fatrę, część Gór Choczańskich, Tatry Wysokie i Niżne Tatry, a także Polanę, Góry Szczawnickie i Babią Górę. Wyjątkowo przez przełom Strečna prześwitują nawet Beskidy Morawsko-Śląskie z Łysą Górą.

Przyroda i historia

Masyw Rakytova ma dość skomplikowaną budowę geologiczną: przeważają wapienie, a mimo to góra ma stosunkowo łagodne kształty. Wierzchołek przypomina ostrosłup o niemal kwadratowej podstawie, której przekątne wyznaczają główny grzbiet oraz masywne boczne ramiona opadające do dolin Lubochnianki i Rewucy. Ramię południowo-zachodnie kończy się charakterystyczną formą skalną Skalná brána („Skalna Brama”), do której warto zrobić krótki wypad.

Powyżej ok. 1300 m buczyny ustępują łąkom górskim, na których wiosną i na początku lata kwitnie kilka gatunków storczyków. Wierzchołek porasta sadzona kosodrzewina, a na sąsiedniej Tanečnicy rośnie jedno z większych naturalnych stanowisk kosówki w tej części gór. Północne stoki należą do rezerwatu Skalná Alpa.

Bezpieczeństwo, sezon i przepisy

Rakytov leży w Parku Narodowym Wielka Fatra: poruszaj się tylko znakowanymi szlakami, nie zrywaj roślin i nie rozpalaj ognisk. Grań jest odsłonięta na wiatr i wyładowania, dlatego w czasie burzy lepiej wybrać żółty szlak trawersujący. Zimą grzbiet jest zaśnieżony, a na stromych stokach możliwe są lawiny — przed wyjściem sprawdź prognozę i komunikat lawinowy. Słowackie Pogotowie Górskie (HZS): 18 300 (+421 18 300); numer alarmowy 112.

Ciekawostki

• Rakytov to jeden z zaledwie dwóch szczytów liptowskiej odnogi Wielkiej Fatry przekraczających 1500 m; drugim jest Smrekovica.
• Przy przejrzystym powietrzu z wierzchołka widać większość słowackich pasm górskich.

Zdjęcia: Daniel Baránek, CC BY 2.5; David Paloch (Caroig), CC BY-SA 2.5; Jerzy Opioła, CC BY-SA 4.0; Michal Klajban, CC BY-SA 3.0; Derbeth, CC BY 4.0; Mineralysk, CC BY-SA 4.0; Pe3kZA, CC BY-SA 4.0 — Wikimedia Commons.