Gărgălău

Gărgălău (rum. Vârful Gărgălău, też Gârgalău) to szczyt o wysokości 2159 m we wschodniej części Gór Rodniańskich, na głównym grzbiecie nad ośrodkiem Borșa. Leży na granicy okręgów Bistrița-Năsăud i Marmarosz, w Parku Narodowym Gór Rodniańskich. Według rumuńskiej Wikipedii wchodzi się na niego dla panoramy nie tylko Rodny, ale też Marmaroszu na północy, a dalej południowej części Ukrainy.

Od Gărgălău na północ odchodzi grzbiet Piciorul Oncului, a pod zachodnim stokiem leży kocioł polodowcowy z jeziorem Știol, źródłem rzeki Bystrzycy. Najbliższe wsie to Valea Vinului (około 9 km) i Șesuri (około 12 km); najwygodniejszym punktem startu jest kompleks narciarski Borșa.

Jak dojść / szlaki

Rumuńska Wikipedia opisuje zwykłą drogę: od wyciągu krzesełkowego w Borșy niebieskim paskiem na polanę Știol i nad jezioro Știol, dalej na przełęcz Gărgălău, a stamtąd czerwonym paskiem na szczyt; wraca się tą samą drogą. Trasa ma trudność średnią do dużej, około 4 godzin tam i z powrotem. Według muntii-nostri.ro niebieski pasek od kompleksu do przełęczy liczy około 7,7 km i ponad 1000 m podejścia (3–4 godziny pieszo od dolnej stacji wyciągu). Przy górnej stacji (około 1500 m) stoi budynek Salvamontu i drogowskazy do wodospadu Cailor i jeziora Știol.

Wyżej ścieżka przechodzi przez polanę Știol, gdzie latem pasą się konie, krowy i owce, korytarzem w kosodrzewinie, a potem trawersem na przełęcz Gărgălău (1907 m), oznaczoną drewnianym słupkiem. W pobliżu, w miejscu La Izvoare, w 2019 roku zbudowano drewniany schron awaryjny dla około 12 osób; wolno tam rozbić namiot.

Przez szczyt biegnie też czerwony pasek głównej grani Rodny od przełęczy Rotunda do przełęczy Șetref – ponad 54 km, drugi co do długości szlak grzbietowy Karpat po Fogaraszach, na 2–3 dni. Tą samą trasą idzie europejski szlak E8.

Co widać ze szczytu

Poza Rodną i Marmaroszem, o których pisze Wikipedia, z grani według muntii-nostri.ro widać jeziora polodowcowe w kotłach, szałasy na grzbietach oraz góry Suhard, Kelimeńskie i Bârgău. Pod szczytem leży kocioł Știol z jeziorem.

Przyroda i historia

Jezioro Știol (około 1800 m) nazywa się też Lacul Izvorul Bistriței Aurii, bo wypływa z niego Bystrzyca; kocioł jest według muntii-nostri.ro śladem dawnych lodowców. Po prawej stronie szlaku z Borșy leży rezerwat Piatra Rea z wodospadem Cailor. Na grani można spotkać świstaki i kozice. Park Narodowy Gór Rodniańskich (II kategoria IUCN, 46 399 ha) utworzono w 1990 roku; 3300 ha z niego już w 1979 roku ogłoszono rezerwatem biosfery UNESCO.

Bezpieczeństwo, sezon i zasady

Zimą między jeziorem Știol a przełęczą według muntii-nostri.ro łatwo stracić orientację, a granią idzie się wtedy dokładnie linią grzbietu. Salvamont radzi sprawdzić prognozę na najbliższą dobę, nie chodzić samotnie, informować bliskich o trasie, mieć mapę, kompas, latarkę, zapas wody i naładowany telefon, a w razie burzy natychmiast schodzić z odkrytej grani. Zasady zwiedzania parku narodowego (opłaty, biwakowanie, ogień) sprawdź przed wyjściem na stronie administracji parku.

Niedźwiedzie są w tych górach czymś zwyczajnym. Nie schodź ze znakowanych ścieżek, odzywaj się w czasie marszu, nie wędruj wieczorem i nocą, nie trzymaj jedzenia w namiocie i przechowuj je z dala od obozu. Psy pasterskie przy szałasach mogą rzucać się na turystów – nie uciekaj, zatrzymaj się i osłoń plecakiem. W razie wypadku dzwoń do krajowej dyspozytorni 0SALVAMONT – 0725 826 668 lub na 112; porady dotyczące spotkań ze zwierzętami są na stronie Salvamont România.