Farcău

Farcău (rum. Vârful Farcău) to najwyższy szczyt rumuńskiej części Gór Marmaroskich (rum. Munții Maramureșului), o wysokości 1961 m według OSM i Wikidanych; rumuńska Wikipedia i przewodnik parku przyrody podają starszą wartość 1957 m. Góra wznosi się na północy okręgu Marmarosz, na grzbiecie odchodzącym na południe od granicznej grani z Ukrainą. Według czeskiej Wikipedii leży około 11 km na północ od wsi Poienile de sub Munte i 24 km na północ od miasta Vișeu de Sus.

Trawiasty wierzchołek zapewnia widok dookoła. Między Farcău a sąsiednim szczytem Mihăilecu (1918 m) leży polodowcowe jezioro Vinderel, a góra, jezioro i ten szczyt tworzą rezerwat przyrody o powierzchni 100 ha. Najbliższe wsie to Repedea (około 10,5 km) i Poienile de sub Munte (około 11 km); obie, podobnie jak cała dolina Ruskowej, to dawne ukraińskie osady Marmaroszu.

Jak dojść / szlaki

Czeska Wikipedia podaje, że na szczyt prowadzą znakowane ścieżki ze wsi Repedea i Luhi. Opisy szlaków muntii-nostri.ro przedstawiają trzy drogi do jeziora Vinderel tuż pod wierzchołkiem. Najkrótsza to niebieski pasek z Repedei przez górę Pietriceaua: około 12,4 km i ponad 1300 m podejścia, 4–6 godzin. Najpierw idzie się drogą doliną Repedei do leśniczówki, potem drogą leśną do szałasów pod grzbietem Pietriceaua; wyżej znaki są zatarte i bardzo rzadkie, więc orientacja jest trudna. Drugi niebieski pasek z Repedei biegnie pod grzbietami Chicera i Rugașu (około 11 km, 4–6 godzin); istnieje też łatwiejszy, nieznakowany wariant doliną Pentaia. Trzecia droga to czerwony pasek od leśnej chaty Coșnea przez szczyt Mihăilecu (około 11 km, ponad 1400 m podejścia).

Od jeziora na Farcău wchodzi się otwartym piętrem alpejskim. Wszystkie trzy opisy ostrzegają przed zagrożeniem lawinowym pod szczytem; zimą to przejście jest niebezpieczne.

Co widać ze szczytu

Czeska Wikipedia zaznacza, że z trawiastego wierzchołka widać wszystkie strony. W Wikimedia Commons są zdjęcia z masywu na wschód, na Pop Iwana Marmaroskiego (rum. Pop Ivan) na granicy z Ukrainą. Pod północnymi stokami leżą kotły polodowcowe, a niżej jezioro Vinderel; źródła nie opisują panoramy dokładniej.

Przyroda i historia

Rezerwat „Vârful Farcău – Lacul Vinderelu – Vârful Mihăilecu” utworzono w 2000 roku; to obszar IV kategorii IUCN na terenie gmin Repedea i Poienile de sub Munte. Chroni rzeźbę polodowcową – kotły Groapa Julii, Groapa Lupilor i Groapa Bologhii – oraz łąki górskie z szarotką, wełnianką wąskolistną, borówką bagienną, jastrzębcem alpejskim i krokusem Heuffela. Według przewodnika parku Vinderel leży na wysokości 1645 m, ma 0,71 ha i jest największym jeziorem parku; miejscowa legenda głosi, że kto zmąci jego wodę, może ściągnąć burzę.

Rezerwat należy do Parku Przyrody Gór Marmaroskich, utworzonego w 2005 roku – największego parku w Rumunii. W Poienile de sub Munte stoi drewniana cerkiew Wniebowstąpienia z 1798 roku.

Bezpieczeństwo, sezon i zasady

Zgodnie z zasadami parku wejście jest dozwolone tylko po uiszczeniu opłaty ustalonej przez administrację; chodzić można wyłącznie znakowanymi ścieżkami, namioty rozbijać i ogień rozpalać tylko w wyznaczonych miejscach, dokarmianie dzikich zwierząt jest zakazane, psy trzeba prowadzić na smyczy, a kąpiel w górskich jeziorach jest niedozwolona (zasady zwiedzania parku). Salvamont radzi sprawdzić prognozę na najbliższą dobę, nie chodzić samotnie, informować bliskich o trasie, mieć mapę, kompas, latarkę, zapas wody i naładowany telefon, a w razie burzy natychmiast schodzić z odkrytej grani. Zimą śnieg zasypuje znaki, a stoki pod szczytem są lawiniaste.

Niedźwiedzie są w tych górach czymś zwyczajnym. Nie schodź ze znakowanych ścieżek, odzywaj się w czasie marszu, nie wędruj wieczorem i nocą, nie trzymaj jedzenia w namiocie i przechowuj je z dala od obozu. Psy pasterskie przy szałasach mogą rzucać się na turystów – nie uciekaj, zatrzymaj się i osłoń plecakiem. W razie wypadku dzwoń do krajowej dyspozytorni 0SALVAMONT – 0725 826 668 lub na 112; porady dotyczące spotkań ze zwierzętami są na stronie Salvamont România.

Zdjęcia: Martin Kozák, Public domain; Martin Kozák, Public domain; Aktron, CC BY-SA 3.0; Aktron, CC BY-SA 3.0; Aktron, CC BY-SA 3.0 — Wikimedia Commons.