Pusta Wielka
Pusta Wielka to szczyt o wysokości 1061 m w Beskidzie Sądeckim, w południowej części Pasma Jaworzyny Krynickiej. Leży w bocznym, najdłuższym grzbiecie tego pasma, który odbiega od Runka (1080 m) na południowy zachód i przez Jaworzynkę (1001 m), Pustą Wielką i Zubrzy Wierch (870 m) opada do doliny Popradu w Żegiestowie-Zdroju. Na szczycie graniczą ze sobą cztery wsie powiatu nowosądeckiego: Wierchomla Wielka, Wierchomla Mała, Żegiestów i Szczawnik. Do Wierchomli Małej jest ok. 2,5 km, do Szczawnika i Żegiestowa prawie 4 km, do Muszyny ok. 7,5 km.
Z zachodnich stoków spływa Baraniecki Potok (dopływ Wierchomlanki), z południowych – Żegiestowski Potok i Potok Milicki, uchodzące do Popradu.
Jak dojść / szlaki
Wszystkie trzy znakowane szlaki zaczynają się w Żegiestowie:
Żegiestów leży nad Popradem i ma stację kolejową na linii nr 96 (Tarnów – Muszyna), więc do punktu wyjścia wygodnie dojechać pociągiem. Ta dawna wieś łemkowska, założona ok. 1574 r. na prawie wołoskim, od 1924 r. jest uzdrowiskiem ze źródłami szczaw.
- żółty – przez Pustą Wielką do kapliczki pod Jaworzynką: ok. 3:30 h (w dół 2:45 h);
- niebieski – przez Trzy Kopce, Pustą Wielką, Jaworzynkę i Bacówkę nad Wierchomlą na Runek: 3:45 h (w dół 2:30 h);
- czarny – wprost na Pustą Wielką: ok. 3 h (w dół 2:30 h).
Widok ze szczytu
Sam wierzchołek jest zalesiony, ale pod nim, po południowej stronie, znajduje się duża, zarastająca polana, z której roztaczają się widoki. Polany są też na stokach zachodnich, lecz poza szlakiem. Na wschodnich stokach opadających do Szczawnika rozciąga się duża polana z wyciągami narciarskimi.
Przyroda i historia
Dawniej polan i obszarów bezleśnych było tu znacznie więcej. Po wysiedleniu w 1947 r. Łemków, zamieszkujących okoliczne wsie, użytkowane przez nich polany zostały zalesione lub samorzutnie zarastają lasem. Szczyt leży w Popradzkim Parku Krajobrazowym. Na północnych stokach znajduje się rezerwat przyrody Wierchomla, chroniący starodrzew bukowo-jodłowy i piaskowcowe skałki. Ok. 50 m na zachód od wierzchołka w skałach jest niewielka, 3-metrowa Grota pod Pustą Wielką.
Rezerwat Wierchomla
Rezerwat utworzono w 1983 r. na powierzchni 25,37 ha, na gruntach w zarządzie Nadleśnictwa Piwniczna. Chroni naturalny las bukowo-jodłowy – buczynę karpacką w odmianie żyznej i ubogiej – z wychodniami gruboławicowych piaskowców i zlepieńców. Drzewostan tworzy głównie buk z niewielką domieszką jodły; stare jodły są okazałe, a część z nich stoi martwa, dając miejsca gniazdowania dziuplakom. Ok. 40% powierzchni porasta młody drzewostan w wieku 15–40 lat. Zgodnie z planem ochrony z 2017 r. cały rezerwat objęty jest ochroną ścisłą, więc nie wolno tu schodzić ze ścieżek.
Bezpieczeństwo, sezon i przepisy
Szlaki są łatwe, ale długie – na podejście z Żegiestowa trzeba przeznaczyć 3–4 godziny. Zimą wschodnie stoki zajmują trasy narciarskie – nie chodź po nich pieszo. Ratownictwo: GOPR, tel. 985 lub +48 601 100 300, numer alarmowy 112.
Zdjęcia: Jerzy Opioła, CC BY-SA 4.0; Jerzy Opioła, CC BY-SA 4.0; Jerzy Opioła, CC BY-SA 4.0; Jerzy Opioła, CC BY-SA 4.0 — Wikimedia Commons.
Jak dojechać z Ukrainy
Przejścia graniczne
- Krakowiec – Korczowa — drogowe, całodobowo
- Szeginie – Medyka — drogowe, całodobowo Ukraińska straż graniczna nie potwierdza obecnie odprawy pieszych — sprawdź na dpsu.gov.ua przed podróżą.
- Smolnica – Krościenko — drogowe, całodobowo
- Hruszew – Budomierz — drogowe, całodobowo
- Mościska – Przemyśl (kolejowe) — kolejowe, całodobowo
Samochodem
Lwów – Krynica-Zdrój ≈338 km, ≈5 h bez kolejek: M-10 do Krakowca → przejście Krakowiec – Korczowa → bezpłatny odcinek A4 przez Rzeszów do Tarnowa (≈163 km) → DW977 w stronę Gorlic → DW981 do Krynicy (≈260 km, ≈3 h 35 min od granicy). Przez Smolnicę – Krościenko kilometrów jest tyle samo (≈335 km), ale drogi górskie są wolne (≈7 h 40 min): DK84 – Sanok – DK28 przez Krosno i Gorlice.
Sprawdzono 23.10.2026; godziny pracy przejść i rozkłady się zmieniają — sprawdź przed podróżą.
Lokalizacja na mapie
Komentarze
Szlaki w pobliżu
Wszystkie szlaki
ŁatwyJednodniowyZnakowanyŻegiestów Pusta WielkaProfil wysokości414–1 061 m7,5 kmpodejście 647 m≈ 3 godz. marszumniej niż 1 km od „Pusta Wielka”
ŚredniJednodniowyZnakowanyŻegiestów Bacówka PTTK pod WierchomląProfil wysokości413–1 041 m13,2 kmpodejście 235 m≈ 4 godz. marszumniej niż 1 km od „Pusta Wielka”
ŚredniJednodniowyZnakowanyŻegiestów SzczawnikProfil wysokości414–1 041 m12,3 kmpodejście 640 m≈ 4,5 godz. marszumniej niż 1 km od „Pusta Wielka”Ciekawe w pobliżu
SzczytJaworzyna KrynickaJastrzębikwysokość 1 114 m5,2 km od „Pusta Wielka”Jaworzyna Krynicka, zwana po prostu Jaworzyną, to szczyt o wysokości 1114 m n.p.m. w Beskidzie Sądeckim, najwyższy w Paśmie Jaworzyny.
WodospadWodospad na ŁomniczanceŁomnica-Zdrój7 km od „Pusta Wielka”Wodospad na Łomniczance to naturalny wodospad na potoku o tej samej nazwie we wsi Łomnica-Zdrój w gminie Piwniczna-Zdrój, w powiecie nowosądeckim.
PołoninaHala ŁabowskaUhryńwysokość 1 061 m7,5 km od „Pusta Wielka”Hala Łabowska to rozległa polana w Beskidzie Sądeckim, w środkowej części Pasma Jaworzyny Krynickiej, na wysokości ok. 1060 m n.p.m.Rzemiosło w pobliżu
Wszystkie miejsca rzemiosła
Aquaparki i baseny termalneUzdrowisko Żegiestów-Zdrój: pijalnia „Anna” i Dom ZdrojowyŻegiestów4,8 km od „Pusta Wielka”Żegiestów-Zdrój to niewielkie uzdrowisko w wąskiej dolinie Popradu w Beskidzie Sądeckim, półtora kilometra od wsi Żegiestów i kilka kilometrów od Muszyny.
Aquaparki i baseny termalnePijalnie Krynicy-Zdroju: gdzie spróbować wód mineralnychKrynica-Zdrój9,6 km od „Pusta Wielka”Krynica-Zdrój wyrosła wokół źródeł mineralnych, a najlepszym sposobem, by poczuć uzdrowisko, jest przejść się po jego pijalniach i spróbować tutejszych wód.
Rzemieślniczy wytwórcyCastle Distillery pod zamkiem lubowelskim: gorzelnia i degustacjeLubowla14 km od „Pusta Wielka”Stara Lubowla (Stará Ľubovňa) to miasto na północnym Spiszu, nad którym góruje zamek lubowelski. Przez ponad trzy i pół wieku Lubowla należała do miast spiskich...
Rzemieślniczy wytwórcySpišská Pálenica w Starej Lubowli: zwiedzanie i spiska borowiczkaLubowla15 km od „Pusta Wielka”Spisz szczyci się chyba najstarszą historią destylacji w Europie: na grodzisku Myšia Hôrka koło Spiskiego Czwartku znaleziono fragment naczynia destylacyjnego z około...
Miód i miodosytniePasieka „Barć” w Kamiannej – wieś pszczelarzyKamianna15 km od „Pusta Wielka”Pasieka „Barć” w łemkowskiej wsi Kamianna, między Krynicą-Zdrojem a Nowym Sączem, to jedno z najbardziej znanych miejsc pszczelarskich w Polsce, a samą Kamiannę często...
Rzemieślniczy wytwórcyNestville Distillery w Gniazdach – kolebka pierwszej słowackiej whiskyGniazda18 km od „Pusta Wielka”Gniazda (Hniezdne) to dawne miasteczko w górnym biegu Popradu, kilka kilometrów od Starej Lubowli. Pierwsza wzmianka pisemna pochodzi z 1286 roku; w 1412 roku król...



