Wodospad Brankovský — najwyższy w Niżnych Tatrach

Brankovský vodopád to najwyższy wodospad Niżnych Tatr: woda spada z wysokości 55 m. Leży na zachodnim skraju pasma, na zachodnich stokach szczytu Veľký Brankov (1134 m), w bocznej dolince będącej prawym odgałęzieniem doliny rzeki Revúca, nad osadą Podsuchá należącą do miasta Rużomberk. Wodospad spada z pionowej dolomitowej skały Kurucká skala z wysokości ok. 830 m do podnóża na 775 m (słowacka Wikipedia opisuje próg skalny jako wapienny). Powierzchnia ściany jest lekko urzeźbiona, dlatego strumień rozbija się na wiele małych półek i kaskad.

Potoczek tworzący wodospad jest niewielki: jego przepływ jest względnie stały, ok. 3 l/s, ale zależy od opadów w poszczególnych porach roku. Dlatego Brankovský vodopád jest najefektowniejszy po obfitych deszczach i podczas wiosennych roztopów, a zimą tworzą się na nim sople i lodospady. Wodospad leży w Parku Narodowym Niżne Tatry; w 1980 roku skałę, wodospad i otaczający teren ogłoszono narodowym pomnikiem przyrody.

Z wodospadem wiąże się legenda przytaczana przez polską Wikipedię: kurucki dostojnik, uciekając przed cesarskimi żołnierzami i nie znając terenu, miał przeskoczyć konno nad wodospadem. Koń i pościg runęli w przepaść i zginęli, a uciekinier ocalał, chwytając się drzewa nad wodospadem — stąd nazwa skały. Opowieść wiąże się prawdopodobnie z wydarzeniami 1709 roku i powstaniem Franciszka II Rakoczego: w październiku tego roku doliną Revúcy przeszły cesarskie wojska generała Viarda.

Co zobaczyć i co robić

• 55-metrowa ściana z cienkimi strugami i kaskadami na półkach — najlepiej wiosną i po ulewach.
• Ścieżka edukacyjna z tablicami o przyrodzie i historii Kuruckiej skały.
• Zimowe lodospady — w mroźne zimy ściana pokrywa się lodem.
• Niedaleko, 6 km dalej, leży zabytkowa wieś Vlkolínec, którą łatwo połączyć z wodospadem w jednej wycieczce.

Jak dojechać i dojść

Przy drodze nr 59 w osadzie Podsuchá jest parking, od którego do wodospadu prowadzi znakowana ścieżka edukacyjna z tablicami. Według polskiej Wikipedii trasa Podsuchá – Brankovský vodopád ma 2 km, 240 m podejścia i zajmuje ok. 55 minut w górę (z powrotem 40 minut). To łatwy leśny spacer, z którym poradzą sobie rodziny z dziećmi, ale ostatnie metry pod ścianę są kamieniste i mokre, a ścieżka nie nadaje się dla wózków. Niedaleko przebiega trasa Biely Potok – Podsuchá. Najbliższa stacja kolejowa jest w Rużomberku.

Sezon i bezpieczeństwo

Wodospad jest dostępny przez cały rok, wstęp wolny. Leży w Parku Narodowym Niżne Tatry: zgodnie z zasadami parku (NAPANT, stan na październik 2026) psy muszą być na smyczy i w kagańcu, chodzić wolno tylko znakowanymi szlakami, a w samym parku tylko od godziny po wschodzie do godziny przed zachodem słońca (ograniczenie nie dotyczy miejsc przy wsiach i drogach). Sezonowe zamknięcia NAPANT nie dotyczą tej trasy. Nie wspinaj się na mokrą ścianę — półki są śliskie, a z góry mogą spadać kamyki; zimą stanie pod lodospadem jest niebezpieczne. Horská záchranná služba — 18 300, numer alarmowy — 112.

W pobliżu

Najbliższy zabytek to Vlkolínec; na zachodzie, w Górach Choczańskich, leży trawertynowy Wodospad Lúčanský. Z Podsuchej szlaki prowadzą w Niżne Tatry, m.in. trasa Podsuchá – Nová Černová.

Oficjalna strona: napant.sk

Zdjęcia: Michal Jakubský, CC BY 3.0, Wikimedia Commons; Jerzy Opioła, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons.