Omu

Omu (rum. Vârful Omu, także Omul) to najwyższy szczyt gór Bucegi w Karpatach Południowych w Rumunii. Według rumuńskiej Wikipedii wierzchołek skałki na szczycie ma 2514 m – to najwyższy naturalny punkt Bucegi; punkt triangulacyjny I rzędu za stacją meteorologiczną leży na wysokości 2504,9 m, a podstawa schroniska – 2507 m, dlatego w źródłach pojawiają się wszystkie trzy liczby. Na Omu stykają się granice trzech okręgów – Braszowa, Prahovy i Dymbowicy. Szczyt leży w północnej części masywu, około 7 km na zachód od miasta Bușteni w dolinie Prahovy i 10 km na południowy wschód od Branu. Jego wybitność wynosi około 1345 m, więc wyraźnie góruje nad okolicą.

Wierzchołek jest płaski i rozległy, bez ostrej turni. Stoi na nim kamienne schronisko górskie – najwyżej położony budynek tego typu w całych Karpatach – oraz stacja meteorologiczna, uważana za najwyżej położone stale zamieszkane miejsce w Rumunii. Omu widać zarówno z grani Piatra Craiului, jak i z doliny Prahovy.

Jak dojść / szlaki

Na szczycie zbiega się ponad dziesięć znakowanych szlaków. Od strony doliny Prahovy, z Bușteni, prowadzą szlak czerwony obok polany Poiana Izvoarelor i żółty przez polanę Poiana Coștilei. Przez cały płaskowyż z Sinai na Omu i dalej do Râșnova biegnie szlak niebieski, a żółty dochodzi od dawnego schroniska Vârful cu Dor obok Piatra Arsă. Na zachód, w stronę Branu, schodzą trzy szlaki: żółty trójkąt przez Vârful Scara, czerwony krzyż przez Poiana Gaura i czerwony pasek przez przełęcz Țigănești. Czerwony pasek prowadzi też na południe, przez Muntele Strungile do schroniska Padina w dolinie Ialomițy. Przez szczyt przebiega także europejski szlak dalekobieżny E8.

Najłatwiejsze podejście zaczyna się na płaskowyżu Babele, na który z Bușteni wjeżdża kolej linowa. Według czeskiej Wikipedii stamtąd żółty szlak obok skał Babele i Sfinks wyprowadza na szczyt po 6,5 km i około 400 m podejścia. Dłuższy wariant prowadzi od kolejki do Krzyża Bohaterów pod Caraimanem, dalej szlakiem czerwonym na przełęcz pod Omu, gdzie łączy się z żółtym: około 9,5 km i 650 m podejścia. Rozkład kolejek się zmienia, więc sprawdź go przed wyjściem.

Co widać ze szczytu

Z Omu widać cały płaskowyż Bucegi z jego stromymi wschodnimi ścianami nad Prahovą, grań Piatra Craiului na zachodzie i dolinę Branu na północy. Na południu i wschodzie powierzchnia płaskowyżu łagodnie obniża się w stronę Sinai.

Przyroda i historia

Szczyt leży w Parku Naturalnym Bucegi, założonym w 2003 roku i należącym do sieci Natura 2000. Najbardziej znane pomniki przyrody w pobliżu Omu to skały Babele i Sfinks: według parku są to zlepieńce, którym erozja wietrzna przez tysiące lat nadała kształt grzybów i ludzkiej głowy. W parku żyją liczne niedźwiedzie, a także kozice, sarny, ryś i dzięcioł czarny, a wśród skał rośnie szarotka.

Klimat na szczycie jest alpejski. Według angielskiej Wikipedii średnia roczna temperatura wynosi −1,8 °C, najcieplejszym miesiącem jest sierpień (7,2 °C), najzimniejszym luty (−10 °C), a roczna suma opadów to około 950 mm. Stacja meteorologiczna działa od 1927 roku, obecny budynek powstał w 1962; zanotowano tu −38,5 °C (18 stycznia 1942) i wiatr ponad 150 km/h, a śnieg leży ponad 200 dni w roku.

Pierwsze kamienne schronisko na szczycie zbudowało w 1888 roku Siedmiogrodzkie Towarzystwo Karpackie (SKV). Później obok stało drewniane schronisko towarzystwa Carpatina z Sinai, które spłonęło w 1911 roku. Obecny budynek wzniósł Touring Club Rumunii: jego elementy wykonano w Bușteni, wwieziono kolejką linową na Piatra Arsă i wniesiono na szczyt, a otwarto go 7 sierpnia 1926 roku; w latach 1936–1937 budynek rozbudowano.

Bezpieczeństwo, sezon i zasady

Latem szlaki na Omu są technicznie łatwe, ale długie, a mgła i burza na otwartym płaskowyżu są niebezpieczne. Zimą szczyt pokrywa śnieg, a strome stoki Bucegi są lawiniaste: przed wyjściem sprawdź biuletyn śniegowo-lawinowy Krajowej Administracji Meteorologicznej na meteoromania.ro. Wstęp do parku wymaga biletu (10 lejów za osobę dorosłą na trzy miesiące, online lub u strażników).

W Bucegi jest wiele niedźwiedzi. Administracja parku i Salvamont radzą chodzić w grupie i rozmawiać, nie schodzić ze znakowanych ścieżek, nie wędrować wieczorem i nocą, trzymać psy na smyczy, nigdy nie podchodzić do niedźwiedzia i nie uciekać, lecz powoli się wycofywać; nie zostawiaj jedzenia przy namiocie. Ratownictwo: krajowa dyspozytornia 0SALVAMONT – 0725 826 668 lub 112. Więcej na stronie Parku Naturalnego Bucegi.

Zdjęcia: Andrei Stroe, CC BY-SA 4.0; Amorphisman, CC BY-SA 3.0; Iulian from Bucharest, Romania, CC BY-SA 2.0; Mitrutpopoiu, Public domain; Hegyes, CC BY-SA 4.0 — Wikimedia Commons.