Caraiman

Caraiman (rum. Vârful Caraiman) to szczyt o wysokości 2384 m w górach Bucegi w Karpatach Południowych w Rumunii. Wznosi się na wschodniej krawędzi płaskowyżu Bucegi nad doliną Prahovy: miasto Bușteni leży zaledwie 3,4 km na wschód, ale ponad kilometr niżej. Górę łatwo rozpoznać z daleka – na jednym z jej stoków stoi olbrzymi stalowy Krzyż Bohaterów, widoczny z doliny Prahovy, z płaskowyżu Bucegi, a nawet z grzbietu sąsiedniej Piatra Mare.

Od południa Caraiman oddziela od Jepii Mici głęboka dolina Jepilor, zwana też doliną Caraimanu: na krawędzi płaskowyżu opada ona niemal 200-metrowym progiem – wodospadem Caraimanu – a potem stromo schodzi do Bușteni. Na północy, za doliną Albă, wznosi się sąsiednia Coștila.

Jak dojść / szlaki

Najwygodniej zacząć od górnej stacji kolejki Babele (około 2170 m), 1,9 km od szczytu; z Bușteni wjeżdża tam kolej gondolowa. Od stacji przez wierzchołek Caraimanu na przełęcz Sugărilor prowadzi szlak znakowany czerwonym krzyżem. Krótki łącznik znakowany czerwoną kropką łączy schronisko Caraiman na krawędzi płaskowyżu z Krzyżem Bohaterów. Na stoku południowo-wschodnim, według rumuńskiej Wikipedii, ścieżka turystyczna Brâna Mare a Caraimanului (Wielka Półka Caraimanu) łączy górną część doliny Jepilor z przełęczą, na której stoi krzyż. Podejścia z Bușteni stromymi dolinami są długie i mają duże przewyższenie; rozkład kolejki się zmienia, więc sprawdź go wcześniej.

Co widać ze szczytu

Spod krzyża i ze szczytu widać dolinę Prahovy z Bușteni i obłe Góry Baiu za nią, a wzdłuż krawędzi płaskowyżu – ściany Coștili i Jepii Mici. Od stacji Babele widać też skały Babele na płaskowyżu.

Przyroda i historia

Krzyż Bohaterów (rum. Crucea Eroilor Neamului) wzniesiono w latach 1926–1928 na wysokości 2291 m dla upamiętnienia żołnierzy rumuńskich poległych w I wojnie światowej. Wykonano go z nitowanych profili stalowych i ustawiono na kamiennym cokole wysokim na ponad 7 m; wysokość samego krzyża źródła podają od 28 do 31 m. Nocą jego zarys oświetlają lampy elektryczne. W 2014 roku Księga rekordów Guinnessa uznała go za najwyższy krzyż szczytowy na takiej wysokości. Materiały budowlane przywieziono koleją do Bușteni, skąd część jechała wozami ciągniętymi przez woły przez Sinaię i płaskowyż, a resztę wywiozła kolejka linowa fabryki papieru doliną Jepilor, skąd ładunki niesiono na koniach i osłach.

Przez długi czas inicjatywę przypisywano królowej Marii i królowi Ferdynandowi. Jednak według rumuńskiej Wikipedii badacz Paul Adrian Cristescu znalazł w gazecie „Tricolorul” z Bușteni z 1 stycznia 1922 roku świadectwo, że pomysł wyszedł od miejscowej społeczności, a krzyż zbudowano z pomocą kolejarzy, brygady strzelców górskich z Sinai i licznych ochotników.

Nazwę tłumaczy się dwojako: od tureckich słów kara (czarny) i imam, czyli „czarny przywódca” – tę wersję popierał historyk Nicolae Iorga – albo od słowa karaman. Legenda z 1927 roku opowiada o dobrym olbrzymie-czarowniku Caraimanie z czarodziejską dudą, zabitym przez własnych chciwych synów; z jego łez miały powstać potoki na stokach, a w czasie burzy góra wciąż jęczy jego głosem.

Bezpieczeństwo, sezon i zasady

Szczyt leży w Parku Naturalnym Bucegi, do którego wstęp wymaga biletu (10 lejów za osobę dorosłą na trzy miesiące, online lub u strażników). Wschodnie stoki Caraimanu są urwiste: nie schodź ze znakowanych ścieżek, zwłaszcza we mgle. Zimą strome stoki i doliny Bucegi są lawiniaste – przed wyjściem sprawdź biuletyn śniegowo-lawinowy na meteoromania.ro.

W Bucegi żyje wiele niedźwiedzi. Park i Salvamont radzą chodzić w grupie i rozmawiać, nie wędrować o zmierzchu i nocą, trzymać psy na smyczy, nie podchodzić do niedźwiedzia i nie uciekać przed nim oraz nie zostawiać jedzenia przy namiocie. W razie wypadku dzwoń do krajowej dyspozytorni 0SALVAMONT – 0725 826 668 lub na 112. Porady dotyczące niedźwiedzi są na stronie Parku Naturalnego Bucegi.

Zdjęcia: Peles2ro, Public domain; Bluecipo, CC BY-SA 3.0; Andrei-Daniel Nicolae from Coventry, United Kingdom, CC BY 2.0; Andrei Stroe, CC BY-SA 3.0; Papa3, CC BY-SA 3.0 — Wikimedia Commons.